大Đại 佛Phật 頂Đảnh 如Như 來Lai 密Mật 因Nhân 修Tu 證Chứng 了Liễu 義Nghĩa 諸Chư 菩Bồ 薩Tát 萬Vạn 行Hạnh 首Thủ 楞Lăng 嚴Nghiêm 經Kinh 卷quyển 第đệ 五ngũ
Kinh Đại Phật Đảnh Cứu Cánh Kiên Cố và Mật Nhân của Như Lai về Chư Bồ-tát Vạn Hạnh để Tu Chứng Liễu Nghĩa ♦ Quyển 5

阿A 難Nan 白bạch 佛Phật 言ngôn
Ngài Khánh Hỷ bạch Phật rằng:

世Thế 尊Tôn如Như 來Lai 雖tuy 說thuyết第đệ 二nhị 義nghĩa 門môn今kim 觀quán 世thế 間gian解giải 結kết 之chi 人nhân若nhược 不bất 知tri 其kỳ所sở 結kết 之chi 元nguyên我ngã 信tín 是thị 人nhân終chung 不bất 能năng 解giải
"Bạch Thế Tôn! Tuy Như Lai đã thuyết giảng nghĩa quyết định thứ nhì, nhưng nay hãy quán sát về người cởi trói ở thế gian. Nếu họ chẳng biết nguyên gốc của chỗ bị buộc, thì con tin rằng người ấy sẽ không bao giờ có thể gỡ ra.

世Thế 尊Tôn我ngã 及cập 會hội 中trung有Hữu 學Học 聲Thanh 聞Văn亦diệc 復phục 如như 是thị從tùng 無vô 始thỉ 際tế與dữ 諸chư 無vô 明minh俱câu 滅diệt 俱câu 生sanh雖tuy 得đắc 如như 是thị多đa 聞văn 善thiện 根căn名danh 為vi 出xuất 家gia猶do 隔cách 日nhật 瘧ngược惟duy 願nguyện 大đại 慈từ哀ai 愍mẫn 淪luân 溺nịch今kim 日nhật 身thân 心tâm云vân 何hà 是thị 結kết從tùng 何hà 名danh 解giải亦diệc 令linh 未vị 來lai苦khổ 難nạn 眾chúng 生sanh得đắc 免miễn 輪luân 迴hồi不bất 落lạc 三tam 有hữu
Bạch Thế Tôn! Con và những vị Hữu Học thuộc hàng Thanh Văn thì cũng lại như vậy. Từ vô thỉ, chúng con sanh ra trong vô minh và diệt mất trong vô minh. Mặc dù chúng con đa văn, có thiện căn, và còn được xuất gia, nhưng chúng con như những kẻ cách vài ngày lại bị sốt. Kính mong Như Lai đại từ mà thương xót cho những kẻ chìm đắm trong luân hồi. Làm sao thân và tâm của chúng con hôm nay bị siết buộc và chúng con phải gỡ trói từ đâu? Xin Thế Tôn hãy chỉ dạy và hầu cũng khiến cho những chúng sanh khổ nạn ở vị lai được thoát miễn luân hồi và không còn rơi vào ba cõi."

作tác 是thị 語ngữ 已dĩ普phổ 及cập 大đại 眾chúng五ngũ 體thể 投đầu 地địa雨vũ 淚lệ 翹kiều 誠thành佇trữ 佛Phật 如Như 來Lai無vô 上thượng 開khai 示thị
Khi tác bạch xong, ngài Khánh Hỷ cùng toàn thể đại chúng cúi đầu đảnh lễ sát đất. Rồi Tôn Giả rơi lệ như mưa và thành tâm chờ đợi lời khai thị vô thượng của Đức Phật Như Lai.

爾nhĩ 時thời 世Thế 尊Tôn憐lân 愍mẫn 阿A 難Nan及cập 諸chư 會hội 中trung諸chư 有Hữu 學Học 者giả亦diệc 為vì 未vị 來lai一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh為vi 出xuất 世thế 因nhân作tác 將tương 來lai 眼nhãn以dĩ 閻Diêm 浮Phù 檀Đàn紫tử 金kim 光quang 手thủ摩ma 阿A 難Nan 頂đảnh即tức 時thời 十thập 方phương普phổ 佛Phật 世thế 界giới六lục 種chủng 震chấn 動động微vi 塵trần 如Như 來Lai住trụ 世thế 界giới 者giả各các 有hữu 寶bảo 光quang從tùng 其kỳ 頂đảnh 出xuất其kỳ 光quang 同đồng 時thời於ư 彼bỉ 世thế 界giới來lai 祇Kỳ 陀Đà 林Lâm灌quán 如Như 來Lai 頂đảnh是thị 諸chư 大đại 眾chúng得đắc 未vị 曾tằng 有hữu
Lúc bấy giờ Thế Tôn thương xót ngài Khánh Hỷ cùng những vị Hữu Học ở trong Pháp hội, lại cũng vì hết thảy chúng sanh vị lai mà làm nhân xuất thế và làm con mắt cho tương lai. Đức Phật dùng bàn tay xoa lên đỉnh đầu của ngài Khánh Hỷ, và từ nơi đó phóng ra ánh sáng vàng tím như vàng ở dưới sông tại châu Thắng Kim. Lập tức khắp thế giới của chư Phật đều chấn động sáu cách. Số lượng chư Như Lai đang trụ thế nhiều như vi trần, mỗi vị phóng ra ánh sáng báu từ đỉnh đầu. Những ánh sáng đó đồng thời ở các thế giới kia chiếu đến Rừng cây Chiến Thắng và rót vào đỉnh đầu của Như Lai. Khi ấy toàn thể đại chúng được điều chưa từng có.

於ư 是thị 阿A 難Nan及cập 諸chư 大đại 眾chúng俱câu 聞văn 十thập 方phương微vi 塵trần 如Như 來Lai異dị 口khẩu 同đồng 音âm告cáo 阿A 難Nan 言ngôn
Tiếp đến Tôn giả Khánh Hỷ và các đại chúng đều nghe chư Như Lai trong mười phương nhiều như vi trần, dị khẩu đồng âm, bảo ngài Khánh Hỷ rằng:

善thiện 哉tai 阿A 難Nan汝nhữ 欲dục 識thức 知tri俱câu 生sanh 無vô 明minh使sử 汝nhữ 輪luân 轉chuyển生sanh 死tử 結kết 根căn唯duy 汝nhữ 六lục 根căn更cánh 無vô 他tha 物vật汝nhữ 復phục 欲dục 知tri無vô 上thượng 菩Bồ 提Đề令linh 汝nhữ 速tốc 證chứng安an 樂lạc 解giải 脫thoát寂tịch 靜tĩnh 妙diệu 常thường亦diệc 汝nhữ 六lục 根căn更cánh 非phi 他tha 物vật
"Lành thay, Khánh Hỷ! Ông muốn nhận biết vô minh đã sanh cùng lúc với ông, là căn gốc kết buộc đã khiến ông luân chuyển trong sanh tử, chính là sáu căn của ông--không có vật nào khác. Ông lại muốn biết Đạo vô thượng để khiến ông mau chứng giải thoát an lạc, tịch tĩnh vi diệu và thường hằng, thì cũng sẽ do sáu căn của ông--không có vật nào khác."

阿A 難Nan 雖tuy 聞văn如như 是thị 法Pháp 音âm心tâm 猶do 未vị 明minh
Tôn giả Khánh Hỷ tuy nghe Pháp âm như thế, nhưng tâm vẫn chưa hiểu.

稽khể 首thủ 白bạch 佛Phật
Ngài cúi đầu và bạch Phật rằng:

云vân 何hà 令linh 我ngã生sanh 死tử 輪luân 迴hồi安an 樂lạc 妙diệu 常thường同đồng 是thị 六lục 根căn更cánh 非phi 他tha 物vật
"[Bạch Thế Tôn!] Làm sao sáu căn này mà không phải bất cứ vật nào khác, đã khiến con sanh tử luân hồi nhưng đồng thời cũng sẽ giúp con được an lạc vi diệu thường hằng?"

佛Phật 告cáo 阿A 難Nan
Phật bảo ngài Khánh Hỷ:

根căn 塵trần 同đồng 源nguyên縛phược 脫thoát 無vô 二nhị識thức 性tánh 虛hư 妄vọng猶do 如như 空không 華hoa
"Căn và trần đồng đến từ một nguồn gốc. Giải thoát và trói buộc chẳng phải hai. Tánh của thức là hư vọng và tựa như hoa đốm.

阿A 難Nan由do 塵trần 發phát 知tri因nhân 根căn 有hữu 相tướng相tướng 見kiến 無vô 性tánh同đồng 於ư 交giao 蘆lô是thị 故cố 汝nhữ 今kim知tri 見kiến 立lập 知tri即tức 無vô 明minh 本bổn知tri 見kiến 無vô 見kiến斯tư 即tức 涅Niết 槃Bàn無vô 漏lậu 真chân 淨tịnh云vân 何hà 是thị 中trung更cánh 容dung 他tha 物vật
Này Khánh Hỷ! Do bởi các trần mà phát khởi tri kiến, và nhân bởi các căn mà có tướng. Tướng và tri kiến đều chẳng có tự tánh. Chúng phụ thuộc lẫn nhau, tựa như cỏ lau đan siết với nhau. Cho nên ông nay dựa vào tri kiến để nhận biết, nhưng nó chính là gốc của vô minh. Nếu nhận biết tri kiến vốn không thì chính là chân tánh thanh tịnh, tịch diệt vô lậu. Tại sao ông lại chứa thêm vật khác vào trong chân tánh chứ?"

爾nhĩ 時thời 世Thế 尊Tôn欲dục 重trùng 宣tuyên 此thử 義nghĩa而nhi 說thuyết 偈kệ 言ngôn
Lúc bấy giờ Thế Tôn muốn tuyên lại nghĩa lý ở trên nên nói kệ rằng:

真chân 性tánh 有hữu 為vi 空không
緣duyên 生sanh 故cố 如như 幻huyễn
無vô 為vi 無vô 起khởi 滅diệt
不bất 實thật 如như 空không 華hoa

"Hữu vi rỗng không trong chân tánh
Do từ duyên sanh nên như huyễn
Vô vi vô khởi bất sanh diệt
Nhưng cũng chẳng thật như hoa đốm

言ngôn 妄vọng 顯hiển 諸chư 真chân
妄vọng 真chân 同đồng 二nhị 妄vọng
猶do 非phi 真chân 非phi 真chân
云vân 何hà 見kiến 所sở 見kiến

Giảng nói hư vọng để hiển chân
Nhưng vọng lẫn chân đều hư vọng
Bởi chân và vọng vốn phi chân
Năng kiến sở kiến làm sao có?

中trung 間gian 無vô 實thật 性tánh
是thị 故cố 若nhược 交giao 蘆lô
結kết 解giải 同đồng 所sở 因nhân
聖thánh 凡phàm 無vô 二nhị 路lộ

Ở giữa hai chúng không thật tánh
Cho nên đan siết như cỏ lau
Trói buộc giải thoát đồng sở nhân
Thánh nhân phàm phu chẳng hai lối

汝nhữ 觀quán 交giao 中trung 性tánh
空không 有hữu 二nhị 俱câu 非phi
迷mê 晦hối 即tức 無vô 明minh
發phát 明minh 便tiện 解giải 脫thoát

Ông hãy quán sát trong tánh siết
Có - không cả hai đều chẳng phải
Si mê tối tăm tức vô minh
Phát huy diệu minh liền giải thoát

解giải 結kết 因nhân 次thứ 第đệ
六lục 解giải 一nhất 亦diệc 亡vong
根căn 選tuyển 擇trạch 圓viên 通thông
入nhập 流lưu 成thành 正chánh 覺giác

Tháo gút cần phải theo thứ tự
Khi sáu đã gỡ một cũng vong
Tuyển chọn một căn đắc viên thông
Bước vào dòng thánh thành chánh giác

陀đà 那na 微vi 細tế 識thức
習tập 氣khí 成thành 暴bạo 流lưu
真chân 非phi 真chân 恐khủng 迷mê
我ngã 常thường 不bất 開khai 演diễn

Như Lai tịnh thức rất vi tế
Tập khí kết thành dòng chảy xiết
Chân với phi chân e sẽ mê
Nên Ta hiếm nói về điều ấy

自tự 心tâm 取thủ 自tự 心tâm
非phi 幻huyễn 成thành 幻huyễn 法pháp
不bất 取thủ 無vô 非phi 幻huyễn
非phi 幻huyễn 尚thượng 不bất 生sanh
幻huyễn 法pháp 云vân 何hà 立lập

Khi tâm của ông giữ tâm ông
Phi huyễn sẽ thành pháp huyễn hóa
Huyễn và phi huyễn chẳng nắm giữ
Phi huyễn mà còn chẳng sanh ra
Huống là huyễn pháp sao thành lập?

是thị 名danh 妙diệu 蓮liên 華hoa
金kim 剛cang 王vương 寶bảo 覺giác
如Như 幻Huyễn 三Tam 摩Ma 提Đề
彈đàn 指chỉ 超siêu 無Vô 學Học

Pháp này gọi là diệu liên hoa
Kim cang kiên cố bảo giác vương
Như Huyễn Chánh Định ai tu hành
Thoáng khảy móng tay vượt Vô Học

此thử 阿A 毘Tỳ 達Đạt 磨Ma
十thập 方phương 薄Bạc 伽Già 梵Phạm
一nhất 路lộ 涅Niết 槃Bàn 門môn

Đây là diệu Pháp không gì sánh
Chư Phật Thế Tôn khắp mười phương
Một đường thẳng đến tịch diệt môn"

於ư 是thị 阿A 難Nan及cập 諸chư 大đại 眾chúng聞văn 佛Phật 如Như 來Lai無vô 上thượng 慈từ 誨hối祇kỳ 夜dạ 伽già 陀đà雜tạp 糅nhữu 精tinh 瑩oánh妙diệu 理lý 清thanh 徹triệt心tâm 目mục 開khai 明minh歎thán 未vị 曾tằng 有hữu
Khi ngài Khánh Hỷ và các đại chúng nghe được bài kệ giáo hối từ bi vô thượng của Đức Phật Như Lai, kết hợp với diệu lý thanh tịnh oánh triệt, mắt tâm của họ mở sáng và tán thán là điều chưa từng có.




阿A 難Nan 合hợp 掌chưởng頂đảnh 禮lễ 白bạch 佛Phật
Ngài Khánh Hỷ chắp tay đảnh lễ, rồi thưa với Phật rằng:

我ngã 今kim 聞văn 佛Phật無vô 遮già 大đại 悲bi性tánh 淨tịnh 妙diệu 常thường真chân 實thật 法Pháp 句cú心tâm 猶do 未vị 達đạt六lục 解giải 一nhất 亡vong舒thư 結kết 倫luân 次thứ惟duy 垂thùy 大đại 慈từ再tái 愍mẫn 斯tư 會hội及cập 與dữ 將tương 來lai施thí 以dĩ 法Pháp 音âm洗tẩy 滌địch 沉trầm 垢cấu
"Nhờ lòng đại bi vô tận của Phật mà con nay nghe được Pháp cú chân thật về tánh tịnh diệu thường hằng. Tuy nhiên, tâm con vẫn chưa thông đạt phương pháp thứ tự tháo gút và khi sáu đã gỡ ra thì một cũng sẽ tiêu vong. Kính mong Thế Tôn rủ lòng đại từ mà xót thương chúng hội này thêm một lần nữa và cũng như chúng sanh ở vị lai, xin hãy ban thí Pháp âm để tẩy trừ cáu bẩn của trầm luân."

即tức 時thời 如Như 來Lai於ư 師sư 子tử 座tòa整chỉnh 涅niết 槃bàn 僧tăng斂liểm 僧tăng 伽già 梨lê攬lãm 七thất 寶bảo 几kỉ引dẫn 手thủ 於ư 几kỉ取thủ 劫kiếp 波Ba 羅La 天Thiên所sở 奉phụng 華hoa 巾cân
Bấy giờ Như Lai vẫn đang ngồi trên tòa sư tử, Ngài chỉnh sửa áo trong và đại y khoác ở ngoài, rồi đưa tay tới cái bàn bảy báu trước mặt để lấy tấm khăn choàng hoa văn mà một vị thiên thần ở trời Thiện Thời đã dâng lên.

於ư 大đại 眾chúng 前tiền綰oản 成thành 一nhất 結kết示thị 阿A 難Nan 言ngôn
Ở trước đại chúng, Thế Tôn buộc nó thành một nốt gút, rồi chỉ cho ngài Khánh Hỷ thấy và bảo rằng:

此thử 名danh 何hà 等đẳng
"Đây là gì?"

阿A 難Nan 大đại 眾chúng俱câu 白bạch 佛Phật 言ngôn
Ngài Khánh Hỷ và đại chúng đều thưa với Phật rằng:

此thử 名danh 為vi 結kết
"Dạ đó là một nốt gút."

於ư 是thị 如Như 來Lai綰oản 疊điệp 華hoa 巾cân又hựu 成thành 一nhất 結kết重trùng 問vấn 阿A 難Nan
Tiếp đến Như Lai buộc thành một nốt gút khác chồng lên ở tấm khăn choàng hoa văn và lại bảo ngài Khánh Hỷ:

此thử 名danh 何hà 等đẳng
"Và đây là gì?"

阿A 難Nan 大đại 眾chúng又hựu 白bạch 佛Phật 言ngôn
Ngài Khánh Hỷ và đại chúng lại thưa với Phật rằng:

此thử 亦diệc 名danh 結Kết
"Dạ đó cũng là một nốt gút khác."

如như 是thị 倫luân 次thứ綰oản 疊điệp 華hoa 巾cân總tổng 成thành 六lục 結kết
Lần lượt như vậy, Đức Phật tổng cộng buộc thành sáu nốt gút chất chồng lên ở tấm khăn choàng hoa văn.

一nhất 一nhất 結kết 成thành皆giai 取thủ 手thủ 中trung所sở 成thành 之chi 結kết持trì 問vấn 阿A 難Nan
Mỗi nốt gút khi đã buộc xong, Ngài đều cầm lên và hỏi ngài Khánh Hỷ rằng:

此thử 名danh 何hà 等đẳng
"Và đây là gì?"

阿A 難Nan 大đại 眾chúng亦diệc 復phục 如như 是thị次thứ 第đệ 詶thù 佛Phật
Mỗi lần như thế, ngài Khánh Hỷ và đại chúng cùng đều thưa với Phật rằng:

此thử 名danh 為vi 結kết
"Dạ đó cũng là một nốt gút khác."

佛Phật 告cáo 阿A 難Nan
Phật bảo ngài Khánh Hỷ:

我ngã 初sơ 綰oản 巾cân汝nhữ 名danh 為vi 結kết此thử 疊điệp 華hoa 巾cân先tiên 實thật 一nhất 條điều第đệ 二nhị 第đệ 三tam云vân 何hà 汝nhữ 曹tào復phục 名danh 為vi 結kết
"Khi Ta buộc nốt gút đầu tiên ở tấm khăn choàng, ông nói là một nốt gút. Ngay từ đầu, tấm khăn choàng hoa văn thật sự chỉ là một tấm khăn. Cho đến lần thứ nhì và thứ ba, tại sao các ông đều gọi là một nốt gút khác?"

阿A 難Nan 白bạch 佛Phật 言ngôn
Ngài Khánh Hỷ bạch Phật rằng:

世Thế 尊Tôn此thử 寶bảo 疊điệp 華hoa緝tập 織chức 成thành 巾cân雖tuy 本bổn 一nhất 體thể如như 我ngã 思tư 惟duy如Như 來Lai 一nhất 綰oản得đắc 一nhất 結kết 名danh若nhược 百bách 綰oản 成thành終chung 名danh 百bách 結kết何hà 況huống 此thử 巾cân只chỉ 有hữu 六lục 結kết終chung 不bất 至chí 七thất亦diệc 不bất 停đình 五ngũ云vân 何hà 如Như 來Lai只chỉ 許hứa 初sơ 時thời第đệ 二nhị 第đệ 三tam不bất 名danh 為vi 結kết
"Bạch Thế Tôn! Mặc dù tấm khăn choàng hoa văn quý báu này được dệt thành và nó vốn là một vật, nhưng theo sự suy nghĩ của con khi Như Lai buộc nó lại thì đó gọi là một nốt gút. Cho dù Thế Tôn buộc nó 100 lần thì chúng con vẫn mãi gọi đó là 100 nốt gút. Hà huống chỉ có sáu nốt gút ở tấm khăn này. Đức Phật đã không buộc thành nốt gút thứ bảy và cũng không dừng lại ở nốt gút thứ năm. Thế thì tại sao Như Lai chỉ thừa nhận nốt gút thứ nhất nhưng phủ nhận nốt gút thứ nhì và thứ ba?"

佛Phật 告cáo 阿A 難Nan
Phật bảo ngài Khánh Hỷ:

此thử 寶bảo 華hoa 巾cân汝nhữ 知tri 此thử 巾cân元nguyên 只chỉ 一nhất 條điều我ngã 六lục 綰oản 時thời名danh 有hữu 六lục 結kết汝nhữ 審thẩm 觀quán 察sát巾cân 體thể 是thị 同đồng因nhân 結kết 有hữu 異dị於ư 意ý 云vân 何hà初sơ 綰oản 結kết 成thành名danh 為vi 第đệ 一nhất如như 是thị 乃nãi 至chí第đệ 六lục 結kết 生sanh吾ngô 今kim 欲dục 將tương第đệ 六lục 結kết 名danh成thành 第đệ 一nhất 否phủ
"Ông biết tấm khăn choàng hoa văn quý báu này vốn chỉ là một tấm khăn. Khi Ta buộc nó sáu lần thì gọi là có sáu nốt gút. Ông hãy quán sát tường tận, thể của tấm khăn thì giống nhau, nhưng nhân bởi thắt gút mà ông nói rằng nó có sai khác. Ý ông nghĩ sao? Khi Ta buộc thành nốt gút đầu tiên thì ông gọi là nốt gút thứ nhất. Ta nay muốn mang nốt gút thứ sáu để trở thành nốt gút thứ nhất có được chăng?"

不phủ 也dã世Thế 尊Tôn六lục 結kết 若nhược 存tồn斯tư 第đệ 六lục 名danh終chung 非phi 第đệ 一nhất縱túng 我ngã 歷lịch 生sanh盡tận 其kỳ 明minh 辯biện如như 何hà 令linh 是thị六lục 結kết 亂loạn 名danh
"Dạ không, thưa Thế Tôn! Do bởi có sáu nốt gút, chúng ta vĩnh viễn không thể gọi nốt gút thứ sáu là nốt gút thứ nhất được. Suốt đời con chuyên chú vào sự học hỏi và biện luận, làm sao có thể khiến con lẫn lộn tên gọi của nốt gút thứ sáu và thứ nhất chứ?"

佛Phật 言ngôn
Đức Phật bảo:

如như 是thị六lục 結kết 不bất 同đồng循tuần 顧cố 本bổn 因nhân一nhất 巾cân 所sở 造tạo令linh 其kỳ 雜tạp 亂loạn終chung 不bất 得đắc 成thành則tắc 汝nhữ 六lục 根căn亦diệc 復phục 如như 是thị畢tất 竟cánh 同đồng 中trung生sanh 畢tất 竟cánh 異dị
"Như thị! Sáu nốt gút chẳng giống nhau. Bây giờ chúng ta hãy thứ tự nhìn lại nguồn gốc hình thành của chúng. Chúng đều do một tấm khăn tạo thành và dù muốn chúng tạp loạn chẳng theo thứ tự thì vĩnh viễn không thể được. Sáu căn của ông thì cũng lại như vậy. Ở trong một cứu cánh, sự khác biệt tất sẽ khởi sanh."

佛Phật 告cáo 阿A 難Nan
Phật bảo ngài Khánh Hỷ:

汝nhữ 必tất 嫌hiềm 此thử六lục 結kết 不bất 成thành願nguyện 樂nhạo 一nhất 成thành復phục 云vân 何hà 得đắc
"Giả sử ông chẳng thích sáu nốt gút ở trong tấm khăn choàng mà chỉ muốn nó là một tấm khăn dài. Thế thì làm sao sẽ được?"

阿A 難Nan 言ngôn
Ngài Khánh Hỷ thưa rằng:

此thử 結kết 若nhược 存tồn是thị 非phi 鋒phong 起khởi於ư 中trung 自tự 生sanh此thử 結kết 非phi 彼bỉ彼bỉ 結kết 非phi 此thử如Như 來Lai 今kim 日nhật若nhược 總tổng 解giải 除trừ結kết 若nhược 不bất 生sanh則tắc 無vô 彼bỉ 此thử尚thượng 不bất 名danh 一nhất六lục 云vân 何hà 成thành
"[Thưa Thế Tôn!] Những nốt gút này vẫn còn thì sẽ tự nhiên sanh khởi trái phải ở trong đó. Nốt gút này chẳng phải là nốt gút kia, hoặc nốt gút kia chẳng phải là nốt gút này. Nhưng nếu Như Lai hôm nay giải trừ tất cả và không còn nốt gút nào, thì sẽ chẳng có sự phân biệt đây kia. Tên gọi của nốt gút thứ nhất mà còn chẳng có, huống nữa là nốt gút thứ sáu ư?"

佛Phật 言ngôn
Đức Phật bảo:

六lục 解giải 一nhất 亡vong亦diệc 復phục 如như 是thị由do 汝nhữ 無vô 始thỉ心tâm 性tánh 狂cuồng 亂loạn知tri 見kiến 妄vọng 發phát發phát 妄vọng 不bất 息tức勞lao 見kiến 發phát 塵trần如như 勞lao 目mục 睛tình則tắc 有hữu 狂cuồng 華hoa於ư 湛trạm 精tinh 明minh無vô 因nhân 亂loạn 起khởi一nhất 切thiết 世thế 間gian山sơn 河hà 大đại 地địa生sanh 死tử 涅Niết 槃Bàn皆giai 即tức 狂cuồng 勞lao顛điên 倒đảo 華hoa 相tướng
"Khi sáu đã gỡ ra và một sẽ tiêu vong thì cũng lại như vậy. Do sự cuồng loạn về tâm tánh của ông từ vô thỉ nên tri kiến hư vọng phát sanh và những sự phát sanh hư vọng này chưa từng thôi nghỉ. Sự căng thẳng đè lên nhận biết thì sẽ phát khởi trần cảnh. Đây ví như cứ nhìn trừng mắt đến hồi lâu tức sẽ có hoa đốm. Ở giữa tánh trạm nhiên tinh nguyên minh liễu, sự cuồng loạn khởi sanh mà chẳng do nguyên nhân. Tất cả vạn vật trên thế gian, sông núi đất đai, và cũng như sanh tử tịch diệt đều chỉ là do căng thẳng cuồng loạn điên đảo và chúng tựa như hoa đốm."

阿A 難Nan 言ngôn
Ngài Khánh Hỷ bạch rằng:

此thử 勞lao 同đồng 結kết云vân 何hà 解giải 除trừ
"[Bạch Thế Tôn!] Sự căng thẳng này giống như những nốt gút. Làm sao giải trừ nó đây?"

如Như 來Lai 以dĩ 手thủ將tương 所sở 結kết 巾cân偏thiên 牽khiên 其kỳ 左tả問vấn 阿A 難Nan 言ngôn
Khi ấy Như Lai dùng tay kéo những nốt gút ở tấm khăn choàng về bên trái, rồi hỏi ngài Khánh Hỷ rằng:

如như 是thị 解giải 否phủ
"Có phải tháo ra như thế chăng?"

不phủ 也dã世Thế 尊Tôn
"Dạ không, thưa Thế Tôn!"

旋toàn 復phục 以dĩ 手thủ偏thiên 牽khiên 右hữu 邊biên又hựu 問vấn 阿A 難Nan
Đức Phật lại dùng tay kéo những nốt gút về bên phải, rồi cũng hỏi ngài Khánh Hỷ rằng:

如như 是thị 解giải 否phủ
"Có phải tháo ra như thế chăng?"

不phủ 也dã世Thế 尊Tôn
"Dạ không, thưa Thế Tôn!"

佛Phật 告cáo 阿A 難Nan
Phật bảo ngài Khánh Hỷ:

吾ngô 今kim 以dĩ 手thủ左tả 右hữu 各các 牽khiên竟cánh 不bất 能năng 解giải汝nhữ 設thiết 方phương 便tiện云vân 何hà 解giải 成thành
"Ta nay đã dùng tay kéo những nốt gút về bên trái và phải, nhưng Ta vẫn không thể tháo ra. Ông có cách nào để tháo gút chăng?"

阿A 難Nan 白bạch 佛Phật 言ngôn
Ngài Khánh Hỷ thưa với Phật rằng:

世Thế 尊Tôn當đương 於ư 結kết 心tâm解giải 即tức 分phân 散tán
"Thưa Thế Tôn! Như Lai phải tháo ra từ giữa mỗi nốt gút thì mới nới lỏng chúng được."

佛Phật 告cáo 阿A 難Nan
Phật bảo ngài Khánh Hỷ:

如như 是thị 如như 是thị若nhược 欲dục 解giải 除trừ當đương 於ư 結kết 心tâm
"Như thị, như thị! Nếu ai muốn cởi gút thì họ phải tháo ra từ giữa mỗi nốt gút.

阿A 難Nan我ngã 說thuyết 佛Phật 法Pháp從tùng 因nhân 緣duyên 生sanh非phi 取thủ 世thế 間gian和hòa 合hợp 粗thô 相tướng如Như 來Lai 發phát 明minh世thế 出xuất 世thế 法Pháp知tri 其kỳ 本bổn 因nhân隨tùy 所sở 緣duyên 出xuất如như 是thị 乃nãi 至chí恆Hằng 沙sa 界giới 外ngoại一nhất 滴tích 之chi 雨vũ亦diệc 知tri 頭đầu 數số現hiện 前tiền 種chủng 種chủng松tùng 直trực 棘cức 曲khúc鵠hộc 白bạch 烏ô 玄huyền皆giai 了liễu 元nguyên 由do
Này Khánh Hỷ! Ta thuyết giảng Phật Pháp từ nhân duyên sanh, nhưng các Pháp này không phải nắm lấy từ tướng hòa hợp thô kệch của thế gian. Như Lai hiển thị rõ pháp thế gian và Pháp xuất thế gian. Ta biết bổn nhân của chúng tùy theo duyên mà sanh ra. Thậm chí cho đến có bao nhiêu giọt nước mưa đang rơi ở thế giới, cách xa các thế giới khác nhiều như số cát sông Hằng, Ta cũng biết được. Ta đều thấu hiểu nguyên do của muôn sự việc ở hiện tiền, như là vì sao cây tùng thẳng đứng, gai góc uốn cong, chim ngỗng màu trắng, hay chim quạ màu đen.

是thị 故cố 阿A 難Nan隨tùy 汝nhữ 心tâm 中trung選tuyển 擇trạch 六lục 根căn根căn 結kết 若nhược 除trừ塵trần 相tướng 自tự 滅diệt諸chư 妄vọng 銷tiêu 亡vong不bất 真chân 何hà 待đãi
Cho nên, Khánh Hỷ! Ông hãy lựa chọn kỹ càng từ một căn ở trong sáu căn. Nếu ông gỡ nốt gút của căn đó thì trần tướng của nó sẽ tự động diệt trừ và những hư vọng liền tiêu tan. Vậy những gì còn lại sao không thể là chân thật chứ?

阿A 難Nan我ngã 今kim 問vấn 汝nhữ此thử 劫kiếp 波ba 羅la 巾cân六lục 結kết 現hiện 前tiền同đồng 時thời 解giải 縈oanh得đắc 同đồng 除trừ 否phủ
Này Khánh Hỷ! Bây giờ Ta hỏi ông, làm sao chúng ta có thể đồng thời tháo gỡ hết sáu nốt gút ở chiếc khăn choàng bông gòn này?"

不phủ 也dã世Thế 尊Tôn是thị 結kết 本bổn 以dĩ次thứ 第đệ 綰oản 生sanh今kim 日nhật 當đương 須tu次thứ 第đệ 而nhi 解giải六lục 結kết 同đồng 體thể結kết 不bất 同đồng 時thời則tắc 結kết 解giải 時thời云vân 何hà 同đồng 除trừ
"Không thể, thưa Thế Tôn! Do những nốt gút này được buộc theo thứ tự, nên bây giờ chúng cần phải gỡ ra theo thứ tự. Mặc dù sáu nốt gút ở cùng một chiếc khăn choàng, nhưng chúng được buộc ở mỗi thời điểm khác nhau. Vì vậy làm sao mà có thể đồng thời gỡ ra hết chứ?"

佛Phật 言ngôn
Đức Phật bảo:

六lục 根căn 解giải 除trừ亦diệc 復phục 如như 是thị此thử 根căn 初sơ 解giải先tiên 得đắc 人nhân 空không空không 性tánh 圓viên 明minh成thành 法pháp 解giải 脫thoát解giải 脫thoát 法pháp 已dĩ俱câu 空không 不bất 生sanh是thị 名danh 菩Bồ 薩Tát從tùng 三tam 摩ma 地địa得đắc 無Vô 生Sanh 忍Nhẫn
"Giải trừ sáu căn thì cũng lại như vậy. Một khi căn đầu tiên được gỡ ra, họ trước tiên sẽ hiểu rằng ngã là không. Một khi hiểu rõ thấu triệt không tánh, họ sẽ có thể giải thoát khỏi các pháp. Một khi đã giải thoát khỏi các pháp, thì cả ngã lẫn pháp đều không và chẳng còn sanh nữa. Đây gọi là Bồ-tát từ chánh định mà được Vô Sanh Nhẫn."




阿A 難Nan 及cập 諸chư 大đại 眾chúng蒙mông 佛Phật 開khai 示thị慧tuệ 覺giác 圓viên 通thông得đắc 無vô 疑nghi 惑hoặc
Khi ngài Khánh Hỷ và các đại chúng tiếp thọ lời khai thị của Phật, họ được tuệ giác viên thông và không còn hoài nghi.

一nhất 時thời 合hợp 掌chưởng頂đảnh 禮lễ 雙song 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
Bấy giờ ngài Khánh Hỷ chắp tay, rồi đảnh lễ với trán chạm sát đôi chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 等đẳng 今kim 日nhật身thân 心tâm 皎hiệu 然nhiên快khoái 得đắc 無vô 礙ngại雖tuy 復phục 悟ngộ 知tri一nhất 六lục 亡vong 義nghĩa然nhiên 猶do 未vị 達đạt圓viên 通thông 本bổn 根căn
"Hôm nay thân tâm của chúng con tỏa sáng và mau được sự hiểu biết vô ngại. Mặc dù chúng con giác ngộ về nghĩa lý khi sáu đã gỡ ra thì một sẽ tiêu vong, nhưng vẫn chưa thấu rõ căn nào sẽ dẫn chúng con đạt đến viên thông.

世Thế 尊Tôn我ngã 輩bối 飄phiêu 零linh積tích 劫kiếp 孤cô 露lộ何hà 心tâm 何hà 慮lự預dự 佛Phật 天thiên 倫luân如như 失thất 乳nhũ 兒nhi忽hốt 遇ngộ 慈từ 母mẫu若nhược 復phục 因nhân 此thử際tế 會hội 道Đạo 成thành所sở 得đắc 密mật 言ngôn還hoàn 同đồng 本bổn 悟ngộ則tắc 與dữ 未vị 聞văn無vô 有hữu 差sai 別biệt惟duy 垂thùy 大đại 悲bi惠huệ 我ngã 秘bí 嚴nghiêm成thành 就tựu 如Như 來Lai最tối 後hậu 開khai 示thị
Thưa Thế Tôn! Chúng con phiêu dạt trong sanh tử đến nhiều kiếp như kẻ xin ăn cô độc. Chúng con không bao giờ lại ngờ rằng mình sẽ gặp được Phật và có quan hệ mật thiết với Ngài. Chúng con như các đứa trẻ thất lạc hốt nhiên gặp lại mẹ hiền. Do nhân ấy mà chúng con có cơ hội thành Đạo. Nhưng lời mật ngôn mà chúng con nghe được lại đồng như giác ngộ căn bổn. Như thế với việc chưa hề nghe chẳng có khác biệt gì. Kính mong Thế Tôn rủ lòng đại bi mà huệ thí cho con Pháp bí mật uy nghiêm và đó sẽ là lời khai thị tối hậu của Như Lai."

作tác 是thị 語ngữ 已dĩ五ngũ 體thể 投đầu 地địa退thoái 藏tàng 密mật 機cơ冀ký 佛Phật 冥minh 授thọ
Khi nói lời ấy xong, ngài cúi đầu đảnh lễ sát đất và lui xuống, rồi ẩn tàng vào tâm bí mật và hy vọng Đức Phật sẽ mật truyền cho ngài.

爾nhĩ 時thời 世Thế 尊Tôn普phổ 告cáo 眾chúng 中trung諸chư 大đại 菩Bồ 薩Tát及cập 諸chư 漏lậu 盡tận大đại 阿A 羅La 漢Hán
Lúc bấy giờ Thế Tôn bảo toàn thể chư đại Bồ-tát và những vị đại Ứng Chân đã tận trừ các lậu ở trong chúng hội rằng:

汝nhữ 等đẳng 菩Bồ 薩Tát及cập 阿A 羅La 漢Hán生sanh 我ngã 法Pháp 中trung得đắc 成thành 無Vô 學Học吾ngô 今kim 問vấn 汝nhữ最tối 初sơ 發phát 心tâm悟ngộ 十thập 八bát 界giới誰thùy 為vi 圓viên 通thông從tùng 何hà 方phương 便tiện入nhập 三tam 摩ma 地địa
"Chư Bồ-tát và những vị Ứng Chân các ông đây đã sanh trưởng trong Pháp của Ta và được thành bậc Vô Học. Ta bây giờ hỏi các ông. Khi phát khởi Đạo tâm lúc tối sơ, cái nào trong 18 giới mà các ông đã sử dụng để chứng viên thông, và từ phương tiện nào mà vào chánh định?"




時thời 憍Kiêu 陳Trần 那Na 五ngũ 比Bỉ 丘Khâu即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[1] Bấy giờ Tôn giả Giải Bổn Tế và những vị khác ở trong nhóm năm vị Bhikṣu [bíc su], liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 在tại 鹿Lộc 苑Uyển及cập 於ư 雞Kê 園Viên觀quan 見kiến 如Như 來Lai最tối 初sơ 成thành 道Đạo於ư 佛Phật 音âm 聲thanh悟ngộ 明minh 四Tứ 諦Đế佛Phật 問vấn 比Bỉ 丘Khâu我ngã 初sơ 稱xưng 解giải如Như 來Lai 印ấn 我ngã名danh 阿A 若Nhã 多Đa妙diệu 音âm 密mật 圓viên我ngã 於ư 音âm 聲thanh得đắc 阿A 羅La 漢Hán
"Khi ở vườn Nai và vườn Gà, chúng con đã nhìn thấy Như Lai thành Đạo vào lúc tối sơ. Khi nghe âm thanh của Phật, chúng con liền giác ngộ Bốn Thánh Đế. Bấy giờ Đức Phật hỏi các vị Bhikṣu, và con là người liễu giải đầu tiên. Như Lai ấn chứng và đặt tên cho con là Giải. Âm thanh vi diệu bí mật đã hiển lộ khắp nơi đến con. Do từ thanh âm mà con được thành bậc Ứng Chân.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông如như 我ngã 所sở 證chứng音âm 聲thanh 為vi 上thượng
Phật hỏi về viên thông. Nhân qua sự chứng đắc của con, quán sát âm thanh là phương pháp đệ nhất."




優Ưu 波Ba 尼Ni 沙Sa 陀Đà即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[2] Bấy giờ Tôn giả Trần Tánh liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 亦diệc 觀quan 佛Phật最tối 初sơ 成thành 道Đạo觀quán 不bất 淨tịnh 相tướng生sanh 大đại 厭yếm 離ly悟ngộ 諸chư 色sắc 性tánh以dĩ 從tùng 不bất 淨tịnh白bạch 骨cốt 微vi 塵trần歸quy 於ư 虛hư 空không空không 色sắc 二nhị 無vô成thành 無Vô 學Học 道Đạo如Như 來Lai 印ấn 我ngã名danh 尼Ni 沙Sa 陀Đà塵trần 色sắc 既ký 盡tận妙diệu 色sắc 密mật 圓viên我ngã 從tùng 色sắc 相tướng得đắc 阿A 羅La 漢Hán
"Con cũng thấy Đức Phật thành Đạo ở lúc ban sơ. Con quán tướng bất tịnh và sanh tâm nhàm chán vô cùng. Con giác ngộ rằng các sắc tánh khởi sanh từ bất tịnh. Xương trắng trở thành vi trần và tan biến trong hư không. Do con hiểu rằng hư không và hình sắc đều chẳng thật sự tồn tại nên thành tựu Đạo Vô Học. Như Lai ấn chứng và đặt tên cho con là Trần Tánh. Hình sắc vi diệu bí mật đã hiển lộ khắp nơi đến con. Do từ sắc tướng mà con được thành bậc Ứng Chân.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông如như 我ngã 所sở 證chứng色sắc 因nhân 為vi 上thượng
Phật hỏi về viên thông. Nhân qua sự chứng đắc của con, quán sát hình sắc là phương pháp đệ nhất."




香Hương 嚴Nghiêm 童Đồng 子Tử即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[3] Bấy giờ Đồng tử Hương Nghiêm liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 聞văn 如Như 來Lai教giáo 我ngã 諦đế 觀quán諸chư 有hữu 為vi 相tướng我ngã 時thời 辭từ 佛Phật宴yến 晦hối 清thanh 齋trai見kiến 諸chư 比Bỉ 丘Khâu燒thiêu 沉trầm 水thủy 香hương香hương 氣khí 寂tịch 然nhiên來lai 入nhập 鼻tị 中trung我ngã 觀quán 此thử 氣khí非phi 木mộc 非phi 空không非phi 煙yên 非phi 火hỏa去khứ 無vô 所sở 著trước來lai 無vô 所sở 從tùng由do 是thị 意ý 銷tiêu發phát 明minh 無vô 漏lậu如Như 來Lai 印ấn 我ngã得đắc 香Hương 嚴Nghiêm 號hiệu塵trần 氣khí 倏thúc 滅diệt妙diệu 香hương 密mật 圓viên我ngã 從tùng 香hương 嚴nghiêm得đắc 阿A 羅La 漢Hán
"Khi nghe Như Lai chỉ dạy rằng, con nên quán sát tường tận về các tướng hữu vi. Sau đó con từ biệt Phật và ẩn tu ở một nơi thanh tịnh yên tĩnh. Con quán sát khi các vị Bhikṣu thắp hương trầm thủy, mùi hương của nó lặng lẽ vào trong lỗ mũi. Con quán sát nguồn cội của mùi hương này chẳng phải từ gỗ, chẳng phải từ hư không, chẳng phải từ khói, và cũng chẳng phải từ lửa. Nó chẳng từ đâu đến và cũng chẳng đi về đâu. Do đó ý thức tiêu vong và vô lậu phát huy. Như Lai ấn chứng và đặt tên cho con là Hương Nghiêm. Mặc dù mùi hương hốt nhiên diệt mất, nhưng diệu hương bí mật đã hiển lộ khắp nơi đến con. Do từ hương thơm diệu nghiêm mà con được thành bậc Ứng Chân.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông如như 我ngã 所sở 證chứng香hương 嚴nghiêm 為vi 上thượng
Phật hỏi về viên thông. Nhân qua sự chứng đắc của con, quán sát hương thơm là phương pháp đệ nhất."




藥Dược 王Vương 藥Dược 上Thượng二nhị 法Pháp 王Vương 子Tử並tịnh 在tại 會hội 中trung五ngũ 百bách 梵Phạm 天Thiên即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[4] Bấy giờ hai vị Pháp Vương Tử là Dược Vương Bồ-tát và Dược Thượng Bồ-tát cùng với 500 Phạm Thiên đang ở tại chúng hội, liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 無vô 始thỉ 劫kiếp為vi 世thế 良lương 醫y口khẩu 中trung 嚐thường 此thử娑Sa 婆Bà 世Thế 界Giới草thảo 木mộc 金kim 石thạch名danh 數số 凡phàm 有hữu十thập 萬vạn 八bát 千thiên如như 是thị 悉tất 知tri苦khổ 酢tạc 鹹hàm 淡đạm甘cam 辛tân 等đẳng 味vị並tịnh 諸chư 和hòa 合hợp俱câu 生sanh 變biến 異dị是thị 冷lãnh 是thị 熱nhiệt有hữu 毒độc 無vô 毒độc悉tất 能năng 遍biến 知tri
"Từ vô thỉ kiếp, chúng con đã làm lương y ở thế gian. Trong miệng của chúng con đã nếm qua cỏ cây và kim thạch ở Thế giới Kham Nhẫn. Tổng số có đến 108.000 loại. Chúng con đều biết vị nếm của mỗi thứ, như là đắng, chua, mặn, lạt, ngọt, hoặc cay. Chúng con cũng đều biết tất cả đặc tánh khi chúng hòa hợp và phát sanh biến dị, như là nóng lạnh, có độc hay vô độc.

承thừa 事sự 如Như 來Lai了liễu 知tri 味vị 性tánh非phi 空không 非phi 有hữu非phi 即tức 身thân 心tâm非phi 離ly 身thân 心tâm分phân 別biệt 味vị 因nhân從tùng 是thị 開khai 悟ngộ蒙mông 佛Phật 如Như 來Lai印ấn 我ngã 昆côn 季quý藥Dược 王Vương 藥Dược 上Thượng二nhị 菩Bồ 薩Tát 名danh今kim 於ư 會hội 中trung為vi 法Pháp 王Vương 子Tử因nhân 味vị 覺giác 明minh位vị 登đăng 菩Bồ 薩Tát
Giữa lúc phụng sự Như Lai, chúng con thấu hiểu rằng tánh của vị nếm chẳng phải không, chẳng phải có, chẳng phải từ căn lưỡi hay thức của lưỡi, chẳng phải lìa khỏi căn lưỡi hay thức của lưỡi. Nhân do phân biệt giữa các vị nếm mà chúng con được khai ngộ. Như Lai ấn chứng và đặt tên cho hai anh em chúng con là Dược Vương Bồ-tát và Dược Thượng Bồ-tát. Bây giờ ở giữa đại chúng, chúng con là hai vị Pháp Vương Tử. Nhân bởi vị nếm mà chúng con giác ngộ và thăng lên quả vị của Bồ-tát.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông如như 我ngã 所sở 證chứng味vị 因nhân 為vi 上thượng
Phật hỏi về viên thông. Nhân qua sự chứng đắc của chúng con, quán sát vị nếm là phương pháp đệ nhất."




跋Bạt 陀Đà 婆Bà 羅La並tịnh 其kỳ 同đồng 伴bạn十thập 六lục 開Khai 士Sĩ即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[5] Bấy giờ ngài Hiền Hộ và những vị khác ở trong nhóm 16 vị Khai Sĩ, liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 等đẳng 先tiên 於ư威Uy 音Âm 王Vương 佛Phật聞văn 法Pháp 出xuất 家gia於ư 浴dục 僧Tăng 時thời隨tùy 例lệ 入nhập 室thất忽hốt 悟ngộ 水thủy 因nhân既ký 不bất 洗tẩy 塵trần亦diệc 不bất 洗tẩy 體thể中trung 間gian 安an 然nhiên得đắc 無vô 所sở 有hữu
"Khi nghe Pháp của Đức Phật Uy Âm Vương vào thuở xưa, chúng con liền theo Ngài xuất gia. Vào lúc chư Tăng tắm gội, con cũng theo tục lệ mà vào nhà tắm. Nhân vì hốt nhiên tiếp xúc với nước, con ngộ rằng nước không tẩy trừ bụi bặm và cũng không tẩy rửa thân thể của con. Giữa lúc ấy, con được an nhiên và hiểu rằng không có gì hết.

宿túc 習tập 無vô 忘vong乃nãi 至chí 今kim 時thời從tùng 佛Phật 出xuất 家gia令linh 得đắc 無Vô 學Học彼bỉ 佛Phật 名danh 我ngã跋Bạt 陀Đà 婆Bà 羅La妙diệu 觸xúc 宣tuyên 明minh成thành 佛Phật 子tử 住trụ
Kể từ đó, con chẳng hề quên mất những việc đã xảy ra và cho đến đời hiện tại. Nhân do theo Phật xuất gia nên con trở thành bậc Vô Học. Đức Phật kia đã đặt tên cho con là Hiền Hộ. Xúc chạm vi diệu đã hiển lộ khắp nơi đến con và con trở thành một người con của Phật.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông如như 我ngã 所sở 證chứng觸xúc 因nhân 為vi 上thượng
Phật hỏi về viên thông. Nhân qua sự chứng đắc của con, quán sát xúc chạm là phương pháp đệ nhất."




摩Ma 訶Ha 迦Ca 葉Diếp及cập 紫Tử 金Kim 光Quang比Bỉ 丘Khâu 尼Ni 等đẳng即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[6] Bấy giờ Tôn giả Đại Ẩm Quang cùng với Bhikṣuṇī [bíc su ni] Tử Kim Quang và những vị khác, liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 於ư 往vãng 劫kiếp於ư 此thử 界giới 中trung有hữu 佛Phật 出xuất 世thế名danh 日Nhật 月Nguyệt 燈Đăng我ngã 得đắc 親thân 近cận聞văn 法Pháp 修tu 學học佛Phật 滅diệt 度độ 後hậu供cúng 養dường 舍xá 利lợi然nhiên 燈đăng 續tục 明minh以dĩ 紫tử 金kim 光quang塗đồ 佛Phật 形hình 像tượng自tự 爾nhĩ 以dĩ 來lai世thế 世thế 生sanh 生sanh身thân 常thường 圓viên 滿mãn紫tử 金kim 光quang 聚tụ此thử 紫Tử 金Kim 光Quang比Bỉ 丘Khâu 尼Ni 等đẳng即tức 我ngã 眷quyến 屬thuộc同đồng 時thời 發phát 心tâm
"Khi Đức Phật Nhật Nguyệt Đăng xuất hiện ở thế gian vào kiếp xưa trong thế giới này, con có cơ hội được thân cận, nghe Pháp, và tu học. Sau khi Đức Phật ấy diệt độ, con cúng dường xá-lợi, thắp đèn và để cháy sáng liên tục. Con lại mạ vàng hình tượng Phật và làm cho nó tỏa sáng với màu vàng tím. Từ đó về sau, đời đời sanh ra, thân con luôn hoàn chỉnh và tỏa sáng màu vàng tím. Bhikṣuṇī Tử Kim Quang cùng với những vị khác là quyến thuộc của con và tất cả đã đồng thời phát khởi Đạo tâm.

我ngã 觀quán 世thế 間gian六lục 塵trần 變biến 壞hoại唯duy 以dĩ 空không 寂tịch修tu 於ư 滅diệt 盡tận身thân 心tâm 乃nãi 能năng度độ 百bách 千thiên 劫kiếp猶do 如như 彈đàn 指chỉ我ngã 以dĩ 空không 法pháp成thành 阿A 羅La 漢Hán世Thế 尊Tôn 說thuyết 我ngã頭đầu 陀đà 為vi 最tối妙diệu 法pháp 開khai 明minh銷tiêu 滅diệt 諸chư 漏lậu
Con quán sát sự biến hoại của pháp trần thế gian. Duy chỉ tu hành quán sát rỗng không và vắng lặng của những pháp trần này mà con vào Diệt Tận Định. Thân và tâm của con có thể vượt qua trăm ngàn kiếp mà giống như thời gian chừng khảy móng tay. Do con quán sát không pháp nên trở thành bậc Ứng Chân. Thế Tôn cũng ngợi khen con là vị tu khổ hạnh đệ nhất. Pháp trần vi diệu đã hiển lộ đến con và con trừ sạch các lậu.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông如như 我ngã 所sở 證chứng法pháp 因nhân 為vi 上thượng
Phật hỏi về viên thông. Nhân qua sự chứng đắc của con, quán sát pháp trần là phương pháp đệ nhất."




阿A 那Na 律Luật 陀Đà即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[7] Bấy giờ Tôn giả Vô Diệt liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 初sơ 出xuất 家gia常thường 樂nhạo 睡thụy 眠miên如Như 來Lai 訶ha 我ngã為vi 畜súc 生sanh 類loại我ngã 聞văn 佛Phật 訶ha啼đề 泣khấp 自tự 責trách七thất 日nhật 不bất 眠miên失thất 其kỳ 雙song 目mục
"Lúc mới xuất gia, con rất thích ham ngủ. Như Lai quở trách con chẳng khác nào như loài súc sanh. Khi nghe Phật quở trách, con khóc lóc tự trách đến bảy ngày chẳng ngủ nên khiến đôi mắt bị mù.

世Thế 尊Tôn 示thị 我ngã樂Nhạo 見Kiến 照Chiếu 明Minh 金Kim 剛Cang 三Tam 昧Muội我ngã 不bất 因nhân 眼nhãn觀quán 見kiến 十thập 方phương精tinh 真chân 洞đỗng 然nhiên如như 觀quan 掌chưởng 果quả如Như 來Lai 印ấn 我ngã成thành 阿A 羅La 漢Hán
Thế Tôn thương xót nên đã khai thị cho con về Nhạo Kiến Chiếu Minh Kim Cang Chánh Định. Sau khi tu tập, con không cần nhờ con mắt mà vẫn có thể nhìn thấy thông suốt rõ ràng mọi thứ khắp mười phương, như nhìn trái xoài trong lòng bàn tay. Do đó con trở thành bậc Ứng Chân và được Như Lai ấn chứng.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông如như 我ngã 所sở 證chứng旋toàn 見kiến 循tuần 元nguyên斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Nhân qua sự chứng đắc của con, xoay ngược căn mắt và tìm về nguồn cội là phương pháp đệ nhất."




周Chu 利Lợi 槃Bàn 特Đặc 伽Già即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[8] Bấy giờ Tôn giả Tiểu Lộ liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 闕khuyết 誦tụng 持trì無vô 多đa 聞văn 性tánh最tối 初sơ 值trị 佛Phật聞văn 法Pháp 出xuất 家gia憶ức 持trì 如Như 來Lai一nhất 句cú 伽già 陀đà於ư 一nhất 百bách 日nhật得đắc 前tiền 遺di 後hậu得đắc 後hậu 遺di 前tiền
"Con có trí nhớ kém cỏi và lại không có căn tánh đa văn. Lúc vừa mới gặp Phật nghe Pháp rồi xin xuất gia, suốt 100 ngày con cố gắng ghi nhớ một câu kệ của Như Lai. Khi nhớ được câu đầu thì quên câu sau. Nhớ được câu sau thì lại quên câu trước.

佛Phật 愍mẫn 我ngã 愚ngu教giáo 我ngã 安an 居cư調điều 出xuất 入nhập 息tức我ngã 時thời 觀quán 息tức微vi 細tế 窮cùng 盡tận生sanh 住trụ 異dị 滅diệt諸chư 行hành 剎sát 那na其kỳ 心tâm 豁hoát 然nhiên得đắc 大đại 無vô 礙ngại乃nãi 至chí 漏lậu 盡tận成thành 阿A 羅La 漢Hán住trụ 佛Phật 座tòa 下hạ印ấn 成thành 無Vô 學Học
Phật thương xót con tối dạ nên đã dạy con hãy tìm một nơi vắng vẻ để điều hòa hơi thở ra vào. Lúc ấy con quán sát hơi thở từng li từng tí cho đến khi con có thể phân biệt ở mỗi niệm sanh trụ dị diệt của các hành. Hoát nhiên tâm con hoàn toàn chẳng bị ngăn ngại, cho đến được lậu tận và thành tựu Đạo Ứng Chân. Thế Tôn ấn chứng cho con thành bậc Vô Học và được đứng ở dưới Pháp tòa của Phật.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông如như 我ngã 所sở 證chứng反phản 息tức 循tuần 空không斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Nhân qua sự chứng đắc của con, quán sát rỗng không của hơi thở là phương pháp đệ nhất."




憍Kiêu 梵Phạm 缽Bát 提Đề即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[9] Bấy giờ Tôn giả Ngưu Tướng liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 有hữu 口khẩu 業nghiệp於ư 過quá 去khứ 劫kiếp輕khinh 弄lộng 沙Sa 門Môn世thế 世thế 生sanh 生sanh有hữu 牛ngưu 呞tư 病bệnh如Như 來Lai 示thị 我ngã一nhất 味vị 清thanh 淨tịnh心tâm 地địa 法Pháp 門môn我ngã 得đắc 滅diệt 心tâm入nhập 三tam 摩ma 地địa觀quán 味vị 之chi 知tri非phi 體thể 非phi 物vật應ứng 念niệm 得đắc 超siêu世thế 間gian 諸chư 漏lậu內nội 脫thoát 身thân 心tâm外ngoại 遺di 世thế 界giới遠viễn 離ly 三tam 有hữu如như 鳥điểu 出xuất 籠lung離ly 垢cấu 銷tiêu 塵trần法Pháp 眼nhãn 清thanh 淨tịnh成thành 阿A 羅La 漢Hán如Như 來Lai 親thân 印ấn登đăng 無Vô 學Học 道Đạo
"Ở kiếp quá khứ con đã tạo nghiệp xấu qua lời nói. Con đã khinh miệt người xuất gia. Thế nên đời đời sanh ra, con bị một chứng bệnh, khiến con nhai thức ăn giống như bò nhai cỏ. Như Lai khai thị cho con về tâm địa Pháp môn của một vị thanh tịnh. Nhờ đó mà vọng tâm dừng nghỉ và con vào chánh định. Rồi con quán sát và nhận biết vị nếm chẳng phải đến từ căn lưỡi hay từ vật nếm. Ứng theo tâm niệm, con liền siêu vượt các lậu của thế gian. Con thoát khỏi thân tâm ở trong, bỏ lại thế giới ở ngoài, và rời xa ba cõi như chim sổ lồng. Do con tách lìa cấu nhiễm và tiêu trừ trần lao nên được Pháp nhãn thanh tịnh và trở thành bậc Ứng Chân. Như Lai đích thân ấn chứng rằng con đã thăng lên Đạo Vô Học.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông如như 我ngã 所sở 證chứng還hoàn 味vị 旋toàn 知tri斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Nhân qua sự chứng đắc của con, chuyển vị giác ra khỏi vật nếm để trở về lại chính nó là phương pháp đệ nhất."




畢Tất 陵Lăng 伽Già 婆Bà 蹉Sa即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[10] Bấy giờ Tôn giả Dư Tập liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 初sơ 發phát 心tâm從tùng 佛Phật 入nhập 道Đạo數sác 聞văn 如Như 來Lai說thuyết 諸chư 世thế 間gian不bất 可khả 樂lạc 事sự乞khất 食thực 城thành 中trung心tâm 思tư 法Pháp 門môn不bất 覺giác 路lộ 中trung毒độc 刺thứ 傷thương 足túc舉cử 身thân 疼đông 痛thống我ngã 念niệm 有hữu 知tri知tri 此thử 深thâm 痛thống雖tuy 覺giác 覺giác 痛thống覺giác 清thanh 淨tịnh 心tâm無vô 痛thống 痛thống 覺giác
"Sau khi sơ phát khởi Đạo tâm, con theo Phật vào Đạo. Rất nhiều lần con nghe Như Lai nói rằng, những việc ở thế gian đều chẳng thể an vui. Đang giữa lúc tư duy Pháp môn này khi đi khất thực trong thành của một ngày nọ, con bất giác giẫm trúng gai độc ở trên đường nên khiến toàn thân đau nhức. Con liền quán sát cảm giác đó. Con nhận biết sự đau đớn khổ xiết, nhưng con cũng nhận biết cái cảm giác của đau đớn. Nhờ đó con hiểu rằng ở trong tâm thanh tịnh thì không có đau đớn hay cảm giác của đau đớn.

我ngã 又hựu 思tư 惟duy
Con lại tư duy thêm:

如như 是thị 一nhất 身thân寧ninh 有hữu 雙song 覺giác
'Làm sao chỉ một thân mà có hai cảm giác?'

攝nhiếp 念niệm 未vị 久cửu身thân 心tâm 忽hốt 空không三tam 七thất 日nhật 中trung諸chư 漏lậu 虛hư 盡tận成thành 阿A 羅La 漢Hán得đắc 親thân 印ấn 記ký發phát 明minh 無Vô 學Học
Khi con thu nhiếp niệm đó chẳng bao lâu thì thân tâm hốt nhiên rỗng không. Suốt 21 ngày tiếp theo, các lậu của con dần dần trừ tận và cuối cùng trở thành bậc Ứng Chân. Như Lai đích thân ấn chứng rằng con đã thăng lên Đạo Vô Học.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông如như 我ngã 所sở 證chứng純thuần 覺giác 遺di 身thân斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Nhân qua sự chứng đắc của con, thanh tịnh xúc giác cho đến khi quên hẳn có thân là phương pháp đệ nhất."




須Tu 菩Bồ 提Đề即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[11] Bấy giờ Tôn giả Thiện Hiện liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 曠khoáng 劫kiếp 來lai心tâm 得đắc 無vô 礙ngại自tự 憶ức 受thọ 生sanh如như 恆Hằng 河Hà 沙sa初sơ 在tại 母mẫu 胎thai即tức 知tri 空không 寂tịch如như 是thị 乃nãi 至chí十thập 方phương 成thành 空không亦diệc 令linh 眾chúng 生sanh證chứng 得đắc 空không 性tánh蒙mông 如Như 來Lai 發phát性tánh 覺giác 真chân 空không空không 性tánh 圓viên 明minh得đắc 阿A 羅La 漢Hán頓đốn 入nhập 如Như 來Lai寶bảo 明minh 空không 海hải同đồng 佛Phật 知tri 見kiến印ấn 成thành 無Vô 學Học解giải 脫thoát 性tánh 空không我ngã 為vi 無vô 上thượng
"Từ kiếp lâu xa về trước, tâm con đã được vô ngại và tự nhớ biết vô số đời thọ sanh nhiều như số cát sông Hằng. Dù ở trong thai mẹ, con cũng nhớ biết tịch tĩnh của không. Như vậy cho đến mọi thứ khắp mười phương cũng là không, và con cũng làm cho các chúng sanh chứng đắc không tánh. Nhờ được Như Lai hiển lộ rằng tánh của giác là chân không và tánh của không là viên minh, nên con đắc Đạo Ứng Chân. Con lập tức vào biển chân không sáng báu của Như Lai và đồng với tri kiến của Phật. Thế Tôn ấn chứng rằng con đã thành tựu Đạo Vô Học và là vị bậc nhất đã đạt đến giải thoát qua tánh không.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông如như 我ngã 所sở 證chứng諸chư 相tướng 入nhập 非phi非phi 所sở 非phi 盡tận旋toàn 法pháp 歸quy 無vô斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Nhân qua sự chứng đắc của con, các tướng đều rỗng không, cái biết về rỗng không và sự hiểu biết về rỗng không đều tan biến, xoay chuyển muôn pháp trở về không là phương pháp đệ nhất."




舍Xá 利Lợi 弗Phất即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[12] Bấy giờ Tôn giả Thu Lộ Tử liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 曠khoáng 劫kiếp 來lai心tâm 見kiến 清thanh 淨tịnh如như 是thị 受thọ 生sanh如như 恆Hằng 河Hà 沙sa世thế 出xuất 世thế 間gian種chủng 種chủng 變biến 化hóa一nhất 見kiến 則tắc 通thông獲hoạch 無vô 障chướng 礙ngại我ngã 於ư 中trung 路lộ逢phùng 迦Ca 葉Diếp 波Ba兄huynh 弟đệ 相tương 逐trục宣tuyên 說thuyết 因nhân 緣duyên悟ngộ 心tâm 無vô 際tế從tùng 佛Phật 出xuất 家gia見kiến 覺giác 明minh 圓viên得đắc 大đại 無vô 畏úy成thành 阿A 羅La 漢Hán為vi 佛Phật 長trưởng 子tử從tùng 佛Phật 口khẩu 生sanh從tùng 法Pháp 化hóa 生sanh
"Từ kiếp lâu xa về trước, con đã thanh tịnh thức của mắt. Do đó vô số đời thọ sanh nhiều như số cát sông Hằng, con chỉ cần nhìn một lần là thông suốt không ngăn ngại về muôn sự biến hóa của pháp thế gian và Pháp xuất thế gian. Thuở xưa con đã gặp hai anh em Ẩm Quang ở giữa đường và con đã đi theo. Lúc ấy họ giải thích cho con về lý duyên khởi. Nhờ đó con giác ngộ về vô biên của tâm và theo Phật xuất gia. Sau đó thị giác của con được viên minh, chẳng còn sợ hãi bất cứ điều gì, và trở thành bậc Ứng Chân. Con được làm trưởng tử của Phật, sanh ra từ miệng của Phật, và hóa sanh từ Pháp.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông如như 我ngã 所sở 證chứng心tâm 見kiến 發phát 光quang光quang 極cực 知tri 見kiến斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Nhân qua sự chứng đắc của con, thức của mắt phát ra ánh sáng và khi ánh sáng đó đến tột cùng, nó sẽ chiếu soi tri kiến của Như Lai. Đây là phương pháp đệ nhất."




普Phổ 賢Hiền 菩Bồ 薩Tát即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[13] Bấy giờ Phổ Hiền Bồ-tát liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 已dĩ 曾tằng 與dữ恆Hằng 沙sa 如Như 來Lai為vi 法Pháp 王Vương 子Tử十thập 方phương 如Như 來Lai教giáo 其kỳ 弟đệ 子tử菩Bồ 薩Tát 根căn 者giả修tu 普Phổ 賢Hiền 行hạnh從tùng 我ngã 立lập 名danh
"Con đã từng làm Pháp Vương Tử cho chư Như Lai nhiều như cát sông Hằng. Đối với những đệ tử có căn tánh Bồ-tát, mười phương Như Lai đều dạy tu hạnh Phổ Hiền, là Pháp môn được đặt từ tên gọi của con.

世Thế 尊Tôn我ngã 用dụng 心tâm 聞văn分phân 別biệt 眾chúng 生sanh所sở 有hữu 知tri 見kiến若nhược 於ư 他tha 方phương恆Hằng 沙sa 界giới 外ngoại有hữu 一nhất 眾chúng 生sanh心tâm 中trung 發phát 明minh普Phổ 賢Hiền 行hạnh 者giả我ngã 於ư 爾nhĩ 時thời乘thừa 六lục 牙nha 象tượng分phân 身thân 百bách 千thiên皆giai 至chí 其kỳ 處xứ縱túng 彼bỉ 障chướng 深thâm未vị 得đắc 見kiến 我ngã我ngã 與dữ 其kỳ 人nhân暗ám 中trung 摩ma 頂đảnh擁ủng 護hộ 安an 慰úy令linh 其kỳ 成thành 就tựu
Thưa Thế Tôn! Với thức của tai, con có thể phân biệt tri kiến của mỗi chúng sanh. Cho dù tại thế giới cách xa số lượng thế giới ở phương khác nhiều như số cát sông Hằng, nếu trong tâm của bất kỳ chúng sanh nào phát khởi hạnh Phổ Hiền. Lúc bấy giờ con sẽ phân ra trăm ngàn hóa thân, cưỡi voi trắng sáu ngà và đều đến nơi đó. Cho dù chúng sanh kia có nghiệp chướng thâm trọng nên chưa có thể thấy con, con cũng sẽ âm thầm xoa đỉnh đầu của người đó, ủng hộ an ủi và khiến họ thành tựu.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông我ngã 說thuyết 本bổn 因nhân心tâm 聞văn 發phát 明minh分phân 別biệt 自tự 在tại斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Như con đã trình bày về bổn nhân tu hành của mình, tâm con lắng nghe rõ ràng và phân biệt tự tại. Đây là phương pháp đệ nhất."




孫Tôn 陀Đà 羅La 難Nan 陀Đà即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[14] Bấy giờ Tôn giả Diễm Hỷ liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 初sơ 出xuất 家gia從tùng 佛Phật 入nhập 道Đạo雖tuy 具cụ 戒giới 律luật於ư 三tam 摩ma 地địa心tâm 常thường 散tán 動động未vị 獲hoạch 無vô 漏lậu世Thế 尊Tôn 教giáo 我ngã及cập 拘Câu 絺Hy 羅La觀quán 鼻tị 端đoan 白bạch我ngã 初sơ 諦đế 觀quán經kinh 三tam 七thất 日nhật見kiến 鼻tị 中trung 氣khí出xuất 入nhập 如như 煙yên身thân 心tâm 內nội 明minh圓viên 洞đỗng 世thế 界giới遍biến 成thành 虛hư 淨tịnh猶do 如như 琉lưu 璃ly煙yên 相tướng 漸tiệm 銷tiêu鼻tị 息tức 成thành 白bạch心tâm 開khai 漏lậu 盡tận諸chư 出xuất 入nhập 息tức化hóa 為vi 光quang 明minh照chiếu 十thập 方phương 界giới得đắc 阿A 羅La 漢Hán世Thế 尊Tôn 記ký 我ngã當đương 得đắc 菩Bồ 提Đề
"Lúc mới xuất gia và theo Phật vào Đạo, tuy con đầy đủ giới luật, nhưng khi muốn vào chánh định thì tâm luôn tán loạn. Do vậy mà con vẫn chưa được vô lậu. Sau đó Thế Tôn đã dạy con và Tôn giả Đại Tất về cách quán sát điểm trắng ở trên sống mũi. Trải qua 21 ngày quán sát tường tận, con thấy hơi thở ở trong lỗ mũi ra vào tựa như làn khói. Thân và tâm của con phát sáng bởi quang minh từ bên trong, rồi nó chiếu soi cùng khắp thế giới. Mọi thứ biến thành thanh tịnh trong suốt giống như lưu ly. Làn khói ở lỗ mũi dần dần tinh lọc cho đến khi trở thành màu trắng. Khi ấy tâm con được khai ngộ và dứt sạch các lậu. Hơi thở ra và hơi thở vào của con chuyển hóa thành quang minh và chiếu sáng khắp các thế giới trong mười phương. Sau đó con đắc Đạo Ứng Chân. Thế Tôn cũng thọ ký con sẽ thành Đạo ở vào đời vị lai.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông我ngã 以dĩ 銷tiêu 息tức息tức 久cửu 發phát 明minh明minh 圓viên 滅diệt 漏lậu斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Con tinh lọc hơi thở cho đến khi nó phát ra ánh sáng, và khi quang minh chiếu khắp thì các lậu diệt trừ. Đây là phương pháp đệ nhất."




富Phú 樓Lâu 那Na 彌Di 多Đa 羅La 尼Ni 子Tử即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[15] Bấy giờ Tôn giả Mãn Từ Tử liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 曠khoáng 劫kiếp 來lai辯biện 才tài 無vô 礙ngại宣tuyên 說thuyết 苦khổ 空không深thâm 達đạt 實thật 相tướng如như 是thị 乃nãi 至chí恆Hằng 沙sa 如Như 來Lai祕bí 密mật 法Pháp 門môn我ngã 於ư 眾chúng 中trung微vi 妙diệu 開khai 示thị得đắc 無vô 所sở 畏úy
"Từ kiếp lâu xa về trước, con đã được biện tài vô ngại. Khi tuyên thuyết khổ và không, con có thể thông đạt thâm sâu vào thật tướng. Như vậy cho đến Pháp môn bí mật của chư Như Lai nhiều như cát sông Hằng, con có thể khai thị nghĩa lý vi diệu ở giữa đại chúng mà chẳng hề sợ hãi.

世Thế 尊Tôn 知tri 我ngã有hữu 大đại 辯biện 才tài以dĩ 音âm 聲thanh 輪luân教giáo 我ngã 發phát 揚dương我ngã 於ư 佛Phật 前tiền助trợ 佛Phật 轉chuyển 輪luân因nhân 師sư 子tử 吼hống成thành 阿A 羅La 漢Hán世Thế 尊Tôn 印ấn 我ngã說thuyết 法Pháp 無vô 上thượng
Biết con có đại biện tài, Thế Tôn chỉ dạy con hãy dùng âm thanh để tuyên dương Chánh Pháp. Và kể từ đó con theo Phật trợ chuyển Pháp luân. Với lời thuyết giảng như sư tử hống, con trở thành bậc Ứng Chân. Thế Tôn cũng ấn chứng con là vị thuyết Pháp đệ nhất.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông我ngã 以dĩ 法Pháp 音âm降hàng 伏phục 魔ma 怨oán銷tiêu 滅diệt 諸chư 漏lậu斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Con dùng Pháp âm để hàng phục ma oán và tiêu diệt các lậu. Đây là phương pháp đệ nhất."




優Ưu 波Ba 離Ly即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[16] Bấy giờ Tôn giả Cận Thủ liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 親thân 隨tùy 佛Phật逾du 城thành 出xuất 家gia親thân 觀quan 如Như 來Lai六lục 年niên 勤cần 苦khổ親thân 見kiến 如Như 來Lai降hàng 伏phục 諸chư 魔ma制chế 諸chư 外ngoại 道đạo解giải 脫thoát 世thế 間gian貪tham 欲dục 諸chư 漏lậu
"Con là người đích thân hộ tống Phật vượt thành để đi xuất gia. Con tận mắt thấy Như Lai siêng tu khổ hạnh suốt sáu năm. Con tự mình thấy Như Lai hàng dẹp chúng ma, chế phục ngoại đạo, và giải thoát khỏi tham dục cùng các lậu của thế gian.

承thừa 佛Phật 教giáo 戒giới如như 是thị 乃nãi 至chí三tam 千thiên 威uy 儀nghi八bát 萬vạn 微vi 細tế性tánh 業nghiệp 遮già 業nghiệp悉tất 皆giai 清thanh 淨tịnh身thân 心tâm 寂tịch 滅diệt成thành 阿A 羅La 漢Hán我ngã 是thị 如Như 來Lai眾chúng 中trung 綱cương 紀kỷ親thân 印ấn 我ngã 心tâm持trì 戒giới 修tu 身thân眾chúng 推thôi 無vô 上thượng
Nương vào giới luật của Phật đã dạy, con dần dần đầy đủ 3.000 uy nghi và 80.000 hạnh vi tế. Ba tánh nghiệp [--nghiệp thiện, nghiệp ác, nghiệp chẳng thiện chẳng ác--] và giới cấm thảy đều thanh tịnh. Do đó thân tâm tịch diệt và trở thành bậc Ứng Chân. Giờ đây con là vị giới sư ở trong đại chúng của Như Lai. Thế Tôn đích thân ấn chứng rằng con trì giới với thân lẫn tâm, và được đại chúng tôn là bậc nhất.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông我ngã 以dĩ 執chấp 身thân身thân 得đắc 自tự 在tại次thứ 第đệ 執chấp 心tâm心tâm 得đắc 通thông 達đạt然nhiên 後hậu 身thân 心tâm一nhất 切thiết 通thông 利lợi斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Con gìn giữ thân nghiệp cho đến khi thân con được tự tại. Kế đến con gìn giữ tâm ý cho đến khi tâm con được thông đạt. Sau đó thân và tâm của con thảy đều thông suốt. Đây là phương pháp đệ nhất."




大Đại 目Mục 犍Kiền 連Liên即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[17] Bấy giờ Tôn giả Đại Thải Thúc Thị liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 初sơ 於ư 路lộ乞khất 食thực 逢phùng 遇ngộ優Ưu 樓Lâu 頻Tần 螺Loa伽Già 耶Da 那Na 提Đề三tam 迦Ca 葉Diếp 波Ba宣tuyên 說thuyết 如Như 來Lai因nhân 緣duyên 深thâm 義nghĩa我ngã 頓đốn 發phát 心tâm得đắc 大đại 通thông 達đạt如Như 來Lai 惠huệ 我ngã袈ca 裟sa 著trước 身thân鬚tu 髮phát 自tự 落lạc我ngã 遊du 十thập 方phương得đắc 無vô 罣quái 礙ngại神thần 通thông 發phát 明minh推thôi 為vi 無vô 上thượng成thành 阿A 羅La 漢Hán寧ninh 惟duy 世Thế 尊Tôn十thập 方phương 如Như 來Lai歎thán 我ngã 神thần 力lực圓viên 明minh 清thanh 淨tịnh自tự 在tại 無vô 畏úy
"Thuở xưa khi con đang trên đường đi khất thực thì gặp ba anh em Ẩm Quang, gồm có Mộc Qua Lâm Ẩm Quang, Tượng Ẩm Quang, và Hà Ẩm Quang. Họ đã tuyên giảng về nghĩa lý thâm sâu của nhân duyên. Con lập tức phát khởi Đạo tâm và được thông suốt hoàn toàn. Khi được Như Lai từ bi thu nhận, Pháp y hốt nhiên khoác lên thân và râu tóc của con tự rụng. Bây giờ con có thể du hành đến khắp mười phương mà chẳng gì có thể ngăn ngại. Với thần thông hiển lộ, con đạt đến vô thượng và trở thành bậc Ứng Chân. Chẳng riêng Thế Tôn mà chư Như Lai trong mười phương cũng ngợi khen thần lực của con là viên minh thanh tịnh và tự tại vô úy.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông我ngã 以dĩ 旋toàn 湛trạm心tâm 光quang 發phát 宣tuyên如như 澄trừng 濁trược 流lưu久cửu 成thành 清thanh 瑩oánh斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Con xoay ngược thức tâm để trở về chân tâm trạm nhiên. Như thế quang minh của tâm con sẽ chiếu sáng và hiển lộ dòng chảy ô trược, rồi lâu dần nó sẽ trở thành thanh tịnh óng ánh. Đây là phương pháp đệ nhất."




烏Ô 芻Sô 瑟Sắt 摩Ma於ư 如Như 來Lai 前tiền合hợp 掌chưởng 頂đảnh 禮lễ佛Phật 之chi 雙song 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[18] Bấy giờ Hỏa Đầu Kim Cang Lực Sĩ đến trước Như Lai, chắp tay, rồi đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 常thường 先tiên 憶ức久cửu 遠viễn 劫kiếp 前tiền性tánh 多đa 貪tham 欲dục有hữu 佛Phật 出xuất 世thế名danh 曰viết 空Không 王Vương說thuyết 多đa 婬dâm 人nhân成thành 猛mãnh 火hỏa 聚tụ教giáo 我ngã 遍biến 觀quán百bách 骸hài 四tứ 肢chi諸chư 冷lãnh 煖noãn 氣khí神thần 光quang 內nội 凝ngưng化hóa 多đa 婬dâm 心tâm成thành 智trí 慧tuệ 火hỏa從tùng 是thị 諸chư 佛Phật皆giai 呼hô 召triệu 我ngã名danh 為vi 火Hỏa 頭Đầu我ngã 以dĩ 火Hỏa 光Quang 三Tam 昧Muội 力lực 故cố成thành 阿A 羅La 漢Hán
"Nhớ lại nhiều kiếp xa xưa về trước, con có tánh tham dục rất nặng nề. Lúc ấy có một Đức Phật xuất hiện ở thế gian, hiệu là Không Vương. Ngài nói rằng một đám lửa hừng hực sẽ hình thành ở bên trong của những ai nhiều dâm dục. Ngài dạy con quán sát các dòng khí nóng lạnh chảy dọc theo khắp đốt xương và tứ chi. Khi đó một ánh sáng thần diệu ngưng tụ ở bên trong và chuyển hóa tâm dâm dục nặng nề của con để trở thành lửa trí tuệ. Kể từ ấy, chư Phật đều gọi con là Hỏa Đầu. Do năng lực của Hỏa Quang Chánh Định mà con trở thành bậc Ứng Chân.

心tâm 發phát 大đại 願nguyện
Sau đó con phát đại nguyện rằng:

諸chư 佛Phật 成thành 道Đạo我ngã 為vi 力lực 士sĩ親thân 伏phục 魔ma 怨oán
'Hễ khi nào có ai thành tựu Phật Đạo, con sẽ làm lực sĩ hộ vệ và đích thân hàng phục ma oán.'

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông我ngã 以dĩ 諦đế 觀quán身thân 心tâm 煖noãn 觸xúc無vô 礙ngại 流lưu 通thông諸chư 漏lậu 既ký 銷tiêu生sanh 大đại 寶bảo 燄diệm登đăng 無vô 上thượng 覺giác斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Con quán sát tỉ mỉ những nơi ấm ở trong thân thể của con cho đến khi chúng lưu thông chẳng trở ngại. Rồi khi các lậu đã tiêu vong, ở trong tâm con sanh ra một ánh sáng báu rực rỡ và thắp sáng con đường vô thượng giác. Đây là phương pháp đệ nhất."




持Trì 地Địa 菩Bồ 薩Tát即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[19] Bấy giờ Trì Địa Bồ-tát liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 念niệm 往vãng 昔tích普Phổ 光Quang 如Như 來Lai出xuất 現hiện 於ư 世thế我ngã 為vi 比Bỉ 丘Khâu常thường 於ư 一nhất 切thiết要yếu 路lộ 津tân 口khẩu田điền 地địa 險hiểm 隘ải有hữu 不bất 如như 法pháp妨phương 損tổn 車xa 馬mã我ngã 皆giai 平bình 填điền或hoặc 作tác 橋kiều 梁lương或hoặc 負phụ 沙sa 土thổ如như 是thị 勤cần 苦khổ經kinh 無vô 量lượng 佛Phật出xuất 現hiện 於ư 世thế或hoặc 有hữu 眾chúng 生sanh於ư 闤hoàn 闠hội 處xứ要yếu 人nhân 擎kình 物vật我ngã 先tiên 為vi 擎kình至chí 其kỳ 所sở 詣nghệ放phóng 物vật 即tức 行hành不bất 取thủ 其kỳ 直trực
"Nhớ lại vào thuở xưa khi Phổ Quang Như Lai xuất hiện ở thế gian, con từng là một vị Bhikṣu. Ở tất cả đại lộ, bến đò, con đường ra đồng, hoặc những lối đi hiểm trở mà bị hư hoại và có thể gây thương tổn đến ngựa với xe, con đều làm cho bằng phẳng và vác cát với đất để sửa sang, hoặc có lúc con xây cầu. Trải qua vô lượng chư Phật xuất hiện ở thế gian, con siêng làm những việc khổ nhọc như thế. Hoặc nếu có ai ở trước cổng chợ mà cần người khiêng vác đồ vật, con liền vác giùm họ đến nơi đích rồi bỏ đi và không lấy tiền công.

毘Tỳ 舍Xá 浮Phù 佛Phật現hiện 在tại 世thế 時thời世thế 多đa 饑cơ 荒hoang我ngã 為vi 負phụ 人nhân無vô 問vấn 遠viễn 近cận唯duy 取thủ 一nhất 錢tiền或hoặc 有hữu 車xa 牛ngưu被bị 於ư 泥nê 溺nịch我ngã 有hữu 神thần 力lực為vì 其kỳ 推thôi 輪luân拔bạt 其kỳ 苦khổ 惱não
Có một khoảng thời gian bị đói kém ở vào thời Đức Phật Biến Thắng còn tại thế, con cõng những người yếu đuối trên lưng. Bất kể là gần hay xa, con chỉ lấy một đồng tiền. Hoặc nếu có xe bò của ai bị lún trong bùn, con giúp họ thoát khỏi ách nạn, bằng cách dùng thần lực của mình mà đẩy xe lên cho đến khi nó có thể lăn bánh.

時thời 國quốc 大đại 王vương延diên 佛Phật 設thiết 齋trai我ngã 於ư 爾nhĩ 時thời平bình 地địa 待đãi 佛Phật
Một ngày nọ, vị vua của nước này thỉnh Phật vào cung để dọn thức ăn chay. Lúc đó con đã làm bằng phẳng đất và chờ đợi Phật đi qua.

毘Tỳ 舍Xá 如Như 來Lai摩ma 頂đảnh 謂vị 我ngã
Khi ấy Đức Phật Biến Thắng lấy tay xoa đỉnh đầu của con và bảo rằng:

當đương 平bình 心tâm 地địa則tắc 世thế 界giới 地địa一nhất 切thiết 皆giai 平bình
'Ông nên làm bằng phẳng đất tâm của mình thì tất cả đất đai ở khắp thế giới đều sẽ bằng phẳng.'

我ngã 即tức 心tâm 開khai見kiến 身thân 微vi 塵trần與dữ 造tạo 世thế 界giới所sở 有hữu 微vi 塵trần等đẳng 無vô 差sai 別biệt微vi 塵trần 自tự 性tánh不bất 相tương 觸xúc 摩ma乃nãi 至chí 刀đao 兵binh亦diệc 無vô 所sở 觸xúc我ngã 於ư 法pháp 性tánh悟ngộ 無Vô 生Sanh 忍Nhẫn成thành 阿A 羅La 漢Hán迴hồi 心tâm 今kim 入nhập菩Bồ 薩Tát 位vị 中trung聞văn 諸chư 如Như 來Lai宣tuyên 妙diệu 蓮liên 華hoa佛Phật 知tri 見kiến 地Địa我ngã 先tiên 證chứng 明minh而nhi 為vi 上thượng 首thủ
Tâm con lập tức mở thông và thấy vi trần trong thân thể cùng với vi trần tạo ra thế giới chẳng có gì khác biệt. Tự tánh của những vi trần này chẳng hề xúc chạm với nhau. Cho đến vi trần của binh khí cũng không có chỗ xúc chạm. Thế là con ngộ Vô Sanh Nhẫn ở trong pháp tánh và thành bậc Ứng Chân, rồi hồi tâm để vào những quả vị của Bồ-tát. Khi nghe Như Lai tuyên thuyết Pháp vi diệu liên hoa, là căn bổn để đạt đến tri kiến của Phật, sự hiểu biết của con cũng được ấn chứng và trở thành thượng thủ trong chúng hội.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông我ngã 以dĩ 諦đế 觀quán身thân 界giới 二nhị 塵trần等đẳng 無vô 差sai 別biệt本bổn 如Như 來Lai 藏tạng虛hư 妄vọng 發phát 塵trần塵trần 銷tiêu 智trí 圓viên成thành 無vô 上thượng 道Đạo斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Con quán sát tường tận về vi trần ở thân con và thế giới. Chúng chẳng có sai khác với nhau và vốn từ trong Như Lai tạng. Những vi trần này phát sanh từ hư vọng. Khi chúng tiêu tan, trí tuệ viên thành và con bước lên Đạo vô thượng. Đây là phương pháp đệ nhất."




月Nguyệt 光Quang 童Đồng 子Tử即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[20] Bấy giờ Đồng tử Nguyệt Quang liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 憶ức 往vãng 昔tích恆Hằng 河Hà 沙sa 劫kiếp有hữu 佛Phật 出xuất 世thế名danh 為vi 水Thủy 天Thiên教giáo 諸chư 菩Bồ 薩Tát修tu 習tập 水thủy 觀quán入nhập 三tam 摩ma 地địa觀quán 於ư 身thân 中trung水thủy 性tánh 無vô 奪đoạt初sơ 從tùng 涕thế 唾thóa如như 是thị 窮cùng 盡tận津tân 液dịch 精tinh 血huyết大đại 小tiểu 便tiện 利lợi身thân 中trung 旋toàn 復phục水thủy 性tánh 一nhất 同đồng見kiến 水thủy 身thân 中trung與dữ 世thế 界giới 外ngoại浮Phù 幢Tràng 王Vương 剎Sát諸chư 香Hương 水Thủy 海Hải等đẳng 無vô 差sai 別biệt
"Con nhớ thuở xưa Hằng Hà sa kiếp, có Đức Phật xuất hiện ở thế gian, hiệu là Thủy Thiên. Ngài dạy các vị Bồ-tát về sự tu tập quán sát nước để vào chánh định. Con quán sát tánh nước ở trong thân chẳng tương đoạt lẫn nhau. Con bắt đầu quán sát từ nước mắt, nước mũi, nước miếng, và cho đến đàm, dịch, tinh, huyết, nước tiểu, và phân. Tất cả thể lỏng vận hành ở trong thân con đều giống nhau. Con thấy tánh nước ở bên trong thân con và nước ở thế giới bên ngoài đều chẳng sai khác. Cho dù xa tận ở biển Hương Thủy của quốc độ Phù Tràng Vương thì tánh của nước cũng chẳng có sự khác biệt gì với nhau.

我ngã 於ư 是thị 時thời初sơ 成thành 此thử 觀quán但đãn 見kiến 其kỳ 水thủy未vị 得đắc 無vô 身thân當đương 為vi 比Bỉ 丘Khâu室thất 中trung 安an 禪thiền我ngã 有hữu 弟đệ 子tử窺khuy 窗song 觀quan 室thất唯duy 見kiến 清thanh 水thủy遍biến 在tại 室thất 中trung了liễu 無vô 所sở 見kiến童đồng 稚trĩ 無vô 知tri取thủ 一nhất 瓦ngõa 礫lịch投đầu 於ư 水thủy 內nội激kích 水thủy 作tác 聲thanh顧cố 盼phán 而nhi 去khứ我ngã 出xuất 定định 後hậu頓đốn 覺giác 心tâm 痛thống如như 舍Xá 利Lợi 弗Phất遭tao 違vi 鬼quỷ 害hại
Khi mới thành tựu Pháp quán này, con chỉ thấy nước ở trong thân thể của mình và chưa đạt đến vô thân. Lúc đó con là một vị Bhikṣu. Giữa lúc đang ngồi thiền yên tĩnh của một ngày nọ, có một đệ tử của con nhìn vào trong thất qua khung cửa sổ, và chỉ thấy toàn là nước trong veo tràn khắp ở trong thất mà chẳng thấy có gì khác. Do tiểu đồng tinh nghịch vô tri nên lấy một cục gạch ném vào trong nước và đã tạo ra tiếng khi va chạm với nước. Tiểu đồng nghoảnh nhìn rồi bỏ đi. Sau khi xuất định, con cảm thấy đau nhói ở tim. Sự đau nhức ấy giống như khi Tôn giả Thu Lộ Tử gặp quỷ dữ gây hại.

我ngã 自tự 思tư 惟duy
Con tự suy nghĩ rằng:

今kim 我ngã 已dĩ 得đắc阿A 羅La 漢Hán 道Đạo久cửu 離ly 病bệnh 緣duyên云vân 何hà 今kim 日nhật忽hốt 生sanh 心tâm 痛thống將tương 無vô 退thoái 失thất
'Nay mình đã đắc Đạo Ứng Chân và từ lâu đã lìa khỏi các duyên để dẫn đến bệnh hoạn. Cớ gì hôm nay trong tim lại hốt nhiên nhức nhối như thế? Chẳng lẽ ta đã thoái chuyển rồi sao?'

爾nhĩ 時thời 童đồng 子tử捷tiệp 來lai 我ngã 前tiền說thuyết 如như 上thượng 事sự
Ngay lúc đó đồng tử chạy đến ở trước con và kể lại sự việc như trên.

我ngã 即tức 告cáo 言ngôn
Con liền dạy rằng:

汝nhữ 更cánh 見kiến 水thủy可khả 即tức 開khai 門môn入nhập 此thử 水thủy 中trung除trừ 去khứ 瓦ngõa 礫lịch
'Nếu thấy vũng nước như lúc trước, con hãy liền mở cửa và vào trong nước để lấy cục gạch ra.'

童đồng 子tử 奉phụng 教giáo後hậu 入nhập 定định 時thời還hoàn 復phục 見kiến 水thủy瓦ngõa 礫lịch 宛uyển 然nhiên開khai 門môn 除trừ 出xuất我ngã 後hậu 出xuất 定định身thân 質chất 如như 初sơ
Đồng tử vâng lời căn dặn. Rồi sau khi con nhập định, đồng tử lại thấy nước và cục gạch giống hệt như trước đây. Đồng tử mở cửa và lấy cục gạch ra ngoài. Sau khi xuất định, thân thể của con bình thường như lúc trước.

逢phùng 無vô 量lượng 佛Phật如như 是thị 至chí 於ư山Sơn 海Hải 自Tự 在Tại 通Thông 王Vương 如Như 來Lai方phương 得đắc 亡vong 身thân與dữ 十thập 方phương 界giới諸chư 香Hương 水Thủy 海Hải性tánh 合hợp 真chân 空không無vô 二nhị 無vô 別biệt今kim 於ư 如Như 來Lai得đắc 童đồng 真chân 名danh預dự 菩Bồ 薩Tát 會hội
Kể từ lúc tu tập Pháp quán này, con đã gặp vô lượng chư Phật. Như vậy cho đến khi Sơn Hải Tự Tại Thông Vương Như Lai xuất hiện ở thế gian thì con mới chứng đắc vô thân. Lúc ấy tánh nước ở bên trong thân con và tất cả nước của biển Hương Thủy ở khắp các thế giới trong mười phương đều hợp vào chân không--chẳng hai, chẳng sai khác. Nay ở trước Như Lai, con được gọi là đồng chân và tham dự vào chúng hội của Bồ-tát.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông我ngã 以dĩ 水thủy 性tánh一nhất 味vị 流lưu 通thông得đắc 無Vô 生Sanh 忍Nhẫn圓viên 滿mãn 菩Bồ 提Đề斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Con liễu đạt rằng tánh của nước là một vị lưu thông, rồi chứng đắc Vô Sanh Nhẫn và viên mãn tuệ giác. Đây là phương pháp đệ nhất."




琉Lưu 璃Ly 光Quang 法Pháp 王Vương 子Tử即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[21] Bấy giờ Lưu Ly Quang Pháp Vương Tử liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 憶ức 往vãng 昔tích經kinh 恆Hằng 河Hà 沙sa 劫kiếp有hữu 佛Phật 出xuất 世thế名danh 無Vô 量Lượng 聲Thanh開khai 示thị 菩Bồ 薩Tát本bổn 覺giác 妙diệu 明minh觀quán 此thử 世thế 界giới及cập 眾chúng 生sanh 身thân皆giai 是thị 妄vọng 緣duyên風phong 力lực 所sở 轉chuyển
"Con nhớ thuở xưa Hằng Hà sa kiếp, có Đức Phật xuất hiện ở thế gian, hiệu là Vô Lượng Thanh. Ngài khai thị cho các vị Bồ-tát về bổn giác diệu minh. Ngài dạy hãy quán sát thế giới này cùng thân của chúng sanh đều là duyên hư vọng bị chuyển động bởi sức gió.

我ngã 於ư 爾nhĩ 時thời觀quán 界giới 安an 立lập觀quán 世thế 動động 時thời觀quán 身thân 動động 止chỉ觀quán 心tâm 動động 念niệm諸chư 動động 無vô 二nhị等đẳng 無vô 差sai 別biệt我ngã 時thời 覺giác 了liễu此thử 群quần 動động 性tánh來lai 無vô 所sở 從tùng去khứ 無vô 所sở 至chí十thập 方phương 微vi 塵trần顛điên 倒đảo 眾chúng 生sanh同đồng 一nhất 虛hư 妄vọng如như 是thị 乃nãi 至chí三Tam 千Thiên 大Đại 千Thiên一nhất 世thế 界giới 內nội所sở 有hữu 眾chúng 生sanh如như 一nhất 器khí 中trung貯trữ 百bách 蚊văn 蚋nhuế啾thu 啾thu 亂loạn 鳴minh於ư 分phân 寸thốn 中trung鼓cổ 發phát 狂cuồng 鬧náo
Lúc ấy con quán sát sự thành lập của thế giới, quán sát khi thời gian di chuyển, quán sát thân con làm sao chuyển động rồi dừng lại, và quán tâm động niệm của chính mình. Con nhận ra rằng những sự chuyển động này đều giống nhau--không chút sai khác. Khi ấy con giác ngộ rằng tánh của những sự chuyển động này đều chẳng từ đâu đến và cũng chẳng đi về đâu. Số lượng chúng sanh điên đảo nhiều như vi trần ở khắp mười phương đều đồng với hư vọng. Như vậy cho đến một tỷ thế giới tức là một Đại Thiên Thế Giới, tất cả chúng sanh ở trong đó tựa như đám muỗi bị nhốt trong lọ. Chúng kêu vo ve rối ren và bay náo loạn điên cuồng ở trong cái lọ nhỏ hẹp.

逢phùng 佛Phật 未vị 幾kỷ得đắc 無Vô 生Sanh 忍Nhẫn爾nhĩ 時thời 心tâm 開khai乃nãi 見kiến 東đông 方phương不Bất 動Động 佛Phật 國quốc為vi 法Pháp 王Vương 子Tử事sự 十thập 方phương 佛Phật身thân 心tâm 發phát 光quang洞đỗng 徹triệt 無vô 礙ngại
Khi vừa mới gặp Đức Phật Vô Lượng Thanh chẳng bao lâu, con liền đắc Vô Sanh Nhẫn. Lúc ấy tâm con mở thông và cho đến thấy quốc độ của Đức Phật Bất Động ở phương đông. Sau đó con trở thành Pháp Vương Tử và phụng sự chư Phật khắp mười phương. Thân và tâm của con phát ra ánh sáng và chiếu triệt vô ngại.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông我ngã 以dĩ 觀quán 察sát風phong 力lực 無vô 依y悟ngộ 菩Bồ 提Đề 心tâm入nhập 三tam 摩ma 地địa合hợp 十thập 方phương 佛Phật傳truyền 一nhất 妙diệu 心tâm斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Con giác ngộ Đạo tâm là do nhờ quán sát sức gió không có chỗ nương. Con vào chánh định, hợp nhất với mười phương chư Phật, và truyền thọ diệu Pháp của nhất tâm. Đây là phương pháp đệ nhất."




虛Hư 空Không 藏Tạng 菩Bồ 薩Tát即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[22] Bấy giờ Hư Không Tạng Bồ-tát liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 與dữ 如Như 來Lai定Định 光Quang 佛Phật 所sở得đắc 無vô 邊biên 身thân爾nhĩ 時thời 手thủ 執chấp四tứ 大đại 寶bảo 珠châu照chiếu 明minh 十thập 方phương微vi 塵trần 佛Phật 剎sát化hóa 成thành 虛hư 空không
"Khi con và Như Lai ở chỗ của Đức Phật Định Quang, con đã được thân vô biên. Lúc ấy trên tay con cầm bốn châu báu lớn. Chúng chiếu sáng vi trần số Phật độ ở mười phương và con thấy những quốc độ kia đều hóa thành hư không.

又hựu 於ư 自tự 心tâm現hiện 大đại 圓viên 鏡kính內nội 放phóng 十thập 種chủng微vi 妙diệu 寶bảo 光quang流lưu 灌quán 十thập 方phương盡tận 虛hư 空không 際tế諸chư 幢Tràng 王Vương 剎Sát來lai 入nhập 鏡kính 內nội涉thiệp 入nhập 我ngã 身thân身thân 同đồng 虛hư 空không不bất 相tương 妨phương 礙ngại身thân 能năng 善thiện 入nhập微vi 塵trần 國quốc 土độ廣quảng 作tác 佛Phật 事sự得đắc 大đại 隨tùy 順thuận
Lại nữa, tâm con hiện ra như một tấm gương tròn to lớn. Ở trong đó phóng ra mười loại quang minh báu vi diệu và chúng tuôn tràn khắp mười phương cho đến tận cùng ranh giới của hư không. Hết thảy cõi nước Tràng Vương đều phản chiếu ở trong gương, rồi vào trong thân con. Thân con đồng như hư không và chẳng hề chướng ngại lẫn nhau. Con có thể khéo vào cõi nước nhiều như vi trần để rộng làm Phật sự và được tùy thuận như ý.

此thử 大đại 神thần 力lực由do 我ngã 諦đế 觀quán四tứ 大đại 無vô 依y妄vọng 想tưởng 生sanh 滅diệt虛hư 空không 無vô 二nhị佛Phật 國quốc 本bổn 同đồng於ư 同đồng 發phát 明minh得đắc 無Vô 生Sanh 忍Nhẫn
Do con quán sát tường tận về bốn đại chẳng có chỗ nương nên thành tựu sức đại thần thông này. Do vọng tưởng mà bốn đại sanh ra và diệt mất. Hư không và quốc độ của chư Phật vốn giống nhau và chẳng phải hai. Qua sự quán sát này mà con khai ngộ và đắc Vô Sanh Nhẫn.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông我ngã 以dĩ 觀quán 察sát虛hư 空không 無vô 邊biên入nhập 三tam 摩ma 地địa妙diệu 力lực 圓viên 明minh斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Con do nhờ quán sát hư không vô biên nên vào chánh định và được diệu lực viên minh. Đây là phương pháp đệ nhất."




彌Di 勒Lặc 菩Bồ 薩Tát即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[23] Bấy giờ Từ Thị Bồ-tát liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 憶ức 往vãng 昔tích經kinh 微vi 塵trần 劫kiếp有hữu 佛Phật 出xuất 世thế名danh 日Nhật 月Nguyệt 燈Đăng 明Minh我ngã 從tùng 彼bỉ 佛Phật而nhi 得đắc 出xuất 家gia心tâm 重trọng 世thế 名danh好hiếu 遊du 族tộc 姓tánh
"Con nhớ thuở xưa vi trần số kiếp, có Đức Phật xuất hiện ở thế gian, hiệu là Nhật Nguyệt Đăng Minh. Con theo học Đức Phật ấy và sau đó xin xuất gia. Tuy nhiên lòng con tham danh lợi của thế gian và thích lai vãng đến gia đình quyền quý.

爾nhĩ 時thời 世Thế 尊Tôn教giáo 我ngã 修tu 習tập唯duy 心tâm 識thức 定định入nhập 三tam 摩ma 地địa歷lịch 劫kiếp 以dĩ 來lai以dĩ 此thử 三tam 昧muội事sự 恆Hằng 沙sa 佛Phật求cầu 世thế 名danh 心tâm歇hiết 滅diệt 無vô 有hữu至chí 然Nhiên 燈Đăng 佛Phật出xuất 現hiện 於ư 世thế我ngã 乃nãi 得đắc 成thành無Vô 上Thượng 妙Diệu 圓Viên 識Thức 心Tâm 三Tam 昧Muội乃nãi 至chí 盡tận 空không如Như 來Lai 國quốc 土độ淨tịnh 穢uế 有hữu 無vô皆giai 是thị 我ngã 心tâm變biến 化hóa 所sở 現hiện
Lúc ấy Thế Tôn kia đã dạy con tu tập để vào chánh định bằng cách tư duy tất cả đều chỉ tồn tại ở trong tâm thức. Từ khi vào chánh định này và trải qua nhiều kiếp cho đến nay, con phụng sự chư Phật nhiều như cát sông Hằng. Kể từ đó, lòng mong cầu danh lợi của thế gian xưa kia đã diệt mất không dấu vết. Mãi đến khi Đức Phật Nhiên Đăng xuất hiện ở thế gian, con mới chứng đắc Vô Thượng Diệu Viên Thức Tâm Chánh Định. Đến lúc này, con mới thấu hiểu rằng hết thảy quốc độ của chư Như Lai tận hư không--hoặc thanh tịnh, uế trược, hay cả hai--đều là từ tâm của con biến hóa hiện ra.

世Thế 尊Tôn我ngã 了liễu 如như 是thị唯duy 心tâm 識thức 故cố識thức 性tánh 流lưu 出xuất無vô 量lượng 如Như 來Lai今kim 得đắc 授thọ 記ký次thứ 補bổ 佛Phật 處xứ
Thưa Thế Tôn! Do bởi con liễu giải như thế, rằng tất cả đều chỉ tồn tại ở trong tâm thức. Con giác ngộ tánh của thức lưu xuất vô lượng Như Lai và nay được thọ ký sẽ làm vị Phật kế tiếp.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông我ngã 以dĩ 諦đế 觀quán十thập 方phương 唯duy 識thức識thức 心tâm 圓viên 明minh入nhập 圓viên 成thành 實thật遠viễn 離ly 依y 他tha及cập 遍biến 計kế 執chấp得đắc 無Vô 生Sanh 忍Nhẫn斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Con quán sát tường tận, rằng mọi thứ ở mười phương đều chỉ tồn tại trong thức tâm. Do đó tâm con được minh liễu viên mãn và vào tánh viên thành thật. Con rời xa tánh y tha khởi và tánh biến kế chấp nên đắc Vô Sanh Nhẫn. Đây là phương pháp đệ nhất."




大Đại 勢Thế 至Chí 法Pháp 王Vương 子Tử與dữ 其kỳ 同đồng 倫luân五ngũ 十thập 二nhị 菩Bồ 薩Tát即tức 從tùng 座tòa 起khởi頂đảnh 禮lễ 佛Phật 足túc而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn
[24] Bấy giờ Đại Thế Chí Pháp Vương Tử và 52 vị Bồ-tát đồng hạnh như ngài, liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ với trán chạm sát chân của Phật và thưa với Phật rằng:

我ngã 憶ức 往vãng 昔tích恆Hằng 河Hà 沙sa 劫kiếp有hữu 佛Phật 出xuất 世thế名danh 無Vô 量Lượng 光Quang十thập 二nhị 如Như 來Lai相tương 繼kế 一nhất 劫kiếp其kỳ 最tối 後hậu 佛Phật名danh 超Siêu 日Nhật 月Nguyệt 光Quang彼bỉ 佛Phật 教giáo 我ngã念Niệm 佛Phật 三Tam 昧Muội
"Con nhớ thuở xưa Hằng Hà sa kiếp, có Đức Phật xuất hiện ở thế gian, hiệu là Vô Lượng Quang. Khi ấy có 12 Như Lai kế tiếp nhau xuất hiện ở thế gian trong cùng một kiếp. Đức Phật sau cùng hiệu là Siêu Nhật Nguyệt Quang. Đức Phật đó đã dạy con Niệm Phật Chánh Định.

譬thí 如như 有hữu 人nhân一nhất 專chuyên 為vi 憶ức一nhất 人nhân 專chuyên 忘vong如như 是thị 二nhị 人nhân若nhược 逢phùng 不bất 逢phùng或hoặc 見kiến 非phi 見kiến二nhị 人nhân 相tương 憶ức二nhị 憶ức 念niệm 深thâm如như 是thị 乃nãi 至chí從tùng 生sanh 至chí 生sanh同đồng 於ư 形hình 影ảnh不bất 相tương 乖quai 異dị
Ví như có hai người, một người luôn nhớ, còn một người luôn quên. Hai người như thế, dù gặp cũng như chẳng gặp, dù thấy cũng như chẳng thấy. Nhưng nếu cả hai đồng nhớ nhau thì họ sẽ luôn nhớ mãi. Cho đến từ đời này sang đời khác, họ sẽ như hình với bóng và không bao giờ cách xa.

十thập 方phương 如Như 來Lai憐lân 念niệm 眾chúng 生sanh如như 母mẫu 憶ức 子tử若nhược 子tử 逃đào 逝thệ雖tuy 憶ức 何hà 為vi子tử 若nhược 憶ức 母mẫu如như 母mẫu 憶ức 時thời母mẫu 子tử 歷lịch 生sanh不bất 相tương 違vi 遠viễn
Chư Như Lai trong mười phương thương nhớ chúng sanh như mẹ nhớ con. Nếu con bỏ trốn thì dù mẹ có nhớ nhưng cũng chẳng biết làm sao. Nếu con nhớ mẹ như mẹ nhớ con, thì mẹ và con sẽ đời đời không bao giờ lìa xa.

若nhược 眾chúng 生sanh 心tâm憶ức 佛Phật 念niệm 佛Phật現hiện 前tiền 當đương 來lai必tất 定định 見kiến 佛Phật去khứ 佛Phật 不bất 遠viễn不bất 假giả 方phương 便tiện自tự 得đắc 心tâm 開khai如như 染nhiễm 香hương 人nhân身thân 有hữu 香hương 氣khí此thử 則tắc 名danh 曰viết香hương 光quang 莊trang 嚴nghiêm
Nếu tâm của chúng sanh nhớ Phật niệm Phật, thì hiện tại cùng vị lai sẽ nhất định thấy Phật. Do cách Phật chẳng xa nên không cần dùng phương tiện, tâm sẽ tự khai mở, như người gần hương thơm thì thân sẽ có mùi hương. Đây gọi là hương quang trang nghiêm.

我ngã 本bổn 因Nhân 地Địa以dĩ 念niệm 佛Phật 心tâm入nhập 無Vô 生Sanh 忍Nhẫn今kim 於ư 此thử 界giới攝nhiếp 念niệm 佛Phật 人nhân歸quy 於ư 淨tịnh 土độ
Lúc xưa con ở Nhân Địa đã dùng tâm niệm Phật mà vào Vô Sanh Nhẫn. Giờ con ở thế giới này nhiếp thọ những ai niệm Phật về tịnh độ.

佛Phật 問vấn 圓viên 通thông我ngã 無vô 選tuyển 擇trạch都đô 攝nhiếp 六lục 根căn淨tịnh 念niệm 相tương 繼kế得đắc 三tam 摩ma 地địa斯tư 為vi 第đệ 一nhất
Phật hỏi về viên thông. Con không có tuyển lựa [để xem căn nào dễ dàng đạt đến viên thông, mà con chỉ nhận thấy rằng], thu nhiếp trọn cả sáu căn, tịnh niệm kế nhau để đắc chánh định. Đây là phương pháp đệ nhất."

大Đại 佛Phật 頂Đảnh 如Như 來Lai 密Mật 因Nhân 修Tu 證Chứng 了Liễu 義Nghĩa 諸Chư 菩Bồ 薩Tát 萬Vạn 行Hạnh 首Thủ 楞Lăng 嚴Nghiêm 經Kinh 卷quyển 第đệ 五ngũ
Kinh Đại Phật Đảnh Cứu Cánh Kiên Cố và Mật Nhân của Như Lai về Chư Bồ-tát Vạn Hạnh để Tu Chứng Liễu Nghĩa ♦ Hết quyển 5

唐Đường 天Thiên 竺Trúc 法Pháp 師sư 般Bát 剌Lạt 蜜Mật 帝Đế 譯dịch
Dịch sang cổ văn: Pháp sư Cực Lượng ở Thế Kỷ 7-8
Dịch sang tiếng Việt: Tại gia Bồ-tát giới Thanh tín nam Nguyên Thuận
Phiên âm và chấm câu: Tại gia Bồ-tát giới Thanh tín nam Nguyên Thuận
Phiên âm: 3/9/2013 ◊ Dịch nghĩa: 5/8/2016 ◊ Cập nhật: 5/3/2019

Cách đọc âm tiếng Phạn

Bhikṣu: bíc su
Bhikṣuṇī: bíc su ni
Đang dùng phương ngữ: BắcNam